ઓપન મેરેજ (પ્રકરણ- ૧)

(આ વાર્તા એક સત્ય ઘટના છે. ખાલી પાત્રો ના નામ બદલ્યા છે, બીજું બધું અક્ષરશ એમનું એમ જ છે, એટલે બની શકે કે આ વાર્તા માં સાહિત્યિક શબ્દો ને બદલે રોજ બરોજ માં બોલતા શબ્દો જ મળે, અને કોઈ સાહિત્યિક વાર્તા ને બદલે રોજિંદી લાઈફ માં કોઈ માણસ જોડે વાત કરતા હોવ કે એની વાત સાંભળતા હોવ એવું લાગે. માટે વ્યાકરણ અને જોડણી ની ભૂલો માફ કરજો.)

 

રાતના અગિયાર વાગ્યા હતા. ઘરમાં સન્નાટો ફેલાયેલો હતો, બેડરૂમમાં પ્રણવ ઘોરતો હતો, એની શ્વાસની લય ઓરડામાં ગુંજતી હતી. એનો ફોન બાજુના ટેબલ પર પડ્યો હતો. કૈરવી બેડ પર બેઠી હતી, ફોનમાં રીલ્સ સ્ક્રોલ કરતી હતી—રાતનો ટાઈમપાસ. એની આંખો થાકેલી હતી, પણ ઊંઘ હજી દૂર હતી. એણે એક હાથે પાણીની બોટલ લેવા ટેબલ તરફ હાથ લંબાવ્યો, ત્યાં પ્રણવના ફોન પર નજર પડી. સ્ક્રીન પર એક મેસેજ ઝબક્યું: "આજે રાતે તારો હાથ મારી કમર પર નથી, ખાલી લાગે છે "—મહેક.

એના હૃદયની ધડકન અચાનક હચમચી ગઈ. જાણે ઊંડા પાણીમાં કોઈક પડછાયાએ હાથ ખેંચી લીધો હોય. શ્વાસ અડધો જ અટકી ગયો. "આ કોણ?" એનું મન ચક્કર ખાવા લાગ્યું. એણે ધીમે ફોન હાથમાં લીધો, પાસવર્ડ નાખ્યો—2209—અને મેસેજ ખોલ્યા: "ગઈ રાતે તું બહુ જોશમાં હતો " ... "કાલે ફરી આવજે, નહીં તો ઊંઘ નહીં આવે." ... "તારો સ્પર્શ હજી મારા શરીર પર ફરે છે."

એની આંખો સામે અંધારું છવાયું, હાથ ધ્રૂજવા લાગ્યા. સેક્સટિંગ. એનો પ્રણવ—જેની સાથે એણે કોલેજના પ્રેમને લગ્ન સુધી લઈ જઈ દુનિયા સામે લડ્યું હતું—એ કોઈ મહેક સાથે આવું ચલાવે છે? એનું શરીર ઠંડું પડી ગયું, પણ એ ચૂપ રહી. ફોન પાછો ટેબલ પર મૂક્યો, અને ધીમે પગલે પ્રણવની બાજુમાં ગઈ.

"પ્રણવ!" એનો અવાજ ધીમો હતો, પણ એ નરમાઈમાં એક ભયજનક ધાર હતી—જાણે શાંત સમુદ્ર નીચે ઉગ્ર તોફાન છૂપાયેલું હોય. એણે લાઈટ ચાલુ કરી. પરછાંયા એક ક્ષણ માટે દિવાલ પર હલચલ કરી ગાઈબ થઈ ગઈ. એણે પ્રણવના ખભા પર હાથ મૂકી એને જોરથી હલાવ્યો. "ઊઠ, બોલ, આ મહેક કોણ છે?"

પ્રણવની ઊંઘ ઊડી, એ અડધો ઊંઘમાં બેઠો થયો, આંખો ઘસતો બોલ્યો, "કૈરવી? શું થયું, યાર? ક... કઈ મહેક?" એની નજર ફોન પર પડી, અને એનું મોં સફેદ પડી ગયું—જાણે ભૂત જોઈ લીધું હોય. એણે ઝડપથી ફોન તરફ હાથ લંબાવ્યો, પણ કૈરવીએ એક ઝાટકે ફોન પોતાની પાસે ખેંચી લીધો.

"હાથ ન લગાડ!" કૈરવીનો અવાજ ધ્રૂજતો હતો, એની આંખોમાં ગુસ્સો અને દુઃખ ભળી ગયાં હતાં. "આ મેસેજ શું છે? ‘તારો હાથ મારી કમર પર નથી’—આ શું ચાલે છે, પ્રણવ? બોલ, આ મહેક કોણ છે?"

પ્રણવે ગળું ખંખેર્યું, એની આંખો ફરતી હતી—જાણે બચવાનો રસ્તો શોધતો હોય. "કૈરવી, એ... એક મિનિટ, શાંત થા ને! એ... એ ઓફિસમાંથી છે, મહેક. બસ, એક-બે વાર ચેટ થઈ, અને... એમ જ વાતો થઈ ગઈ. એ કશું સિરિયસ નથી, યાર, પ્લીઝ!" એનો અવાજ ભાંગતો હતો, એ બેડ પરથી ઊભો થયો, પણ એના પગ લથડાયા, અને એ બેડની કોર પકડીને ફરી બેસી ગયો.

"એમ જ વાતો થઈ ગઈ?" કૈરવીએ એની સામે ઊભી રહીને ચીસ પાડી, "તું મને મૂરખ સમજે છે? ‘ગઈ રાતે તું જોશમાં હતો’—આ શું છે, પ્રણવ? તું મારી પડખે સૂઈને આવું કરે છે? બોલ, આ મહેક સાથે શું ચાલે છે?" એની આંખોમાંથી આંસુ ટપકવા લાગ્યાં, પણ એણે એને લૂછવાની કોશિશ પણ ન કરી.

પ્રણવે હાથ ઊંચા કર્યા, જાણે એની ચીસો રોકવા માગતો હોય. "કૈરવી, પ્લીઝ, ચીસ ન પાડ! બધા જાગી જશે! એ... એ બસ થોડી ચેટ હતી, યાર! એક-બે વાર મળ્યા, અને... અરે, એમ જ થઈ ગયું. હું કસમ ખાઉં છું, એમાં દિલથી કશું નથી!" એનો અવાજ ધ્રૂજતો હતો, એ ફરી ઊભો થવા ગયો, પણ એના હાથ લપસતા હતા, અને એ બેડ પર ધડામ થઈને બેસી ગયો, એની આંખો ભીની થઈ ગઈ.

"એમ જ થઈ ગયું?" કૈરવીનો અવાજ ઊંચો થયો, એ એક પગલું આગળ ગઈ, હાથમાં ફોન ઝણઝણતું હતું. "શું થઈ ગયું, પ્રણવ? તેં એની સાથે શું કર્યું? ‘તારો સ્પર્શ મારા શરીર પર’—આ શું ચાલે છે? તું મને સાચું બોલ!" એની આંખોમાં આંસુ હતાં, પણ એનો ગુસ્સો ઓછો નહોતો થતો.

પ્રણવે માથું નીચું કર્યું, એનો અવાજ ભાંગ્યો. "કૈરવી, એ... એક વાર થઈ ગયું, બકા! એ ઓફિસમાંથી છે, એક દિવસ બહાર ગયા હતા, અને... બસ, એમ જ થઈ ગયું. હું તને નથી ગુમાવવા માગતો, યાર, પ્લીઝ!" એ બેડ પરથી નીચે સરકીને એના પગ પાસે બેસવા ગયો, પણ એના હાથ ધ્રૂજતા હતા, અને એ ફરી બેસી ગયો.

"એક વાર થઈ ગયું?" કૈરવીએ એને ઘૂર્યો, એનો અવાજ ધીમો થયો પણ ગુસ્સો હજી બળતો હતો. "તેં એની સાથે શું કર્યું, પ્રણવ? બોલ, સાચું બોલ! ‘એમ જ થઈ ગયું’—આ શું બકવાસ છે? તેં મારી સાથે દગો કર્યો, અને હવે આવું બોલે છે?" એની આંખોમાંથી આંસુ ઝરતાં હતાં, પણ એણે એને લૂછવાની હિંમત ન કરી—બસ, એ પ્રણવને ઘૂરતી રહી.

પ્રણવ બેડ પર બેસીને માથું હાથમાં ઝાલી રહ્યો હતો, એની આંખોમાંથી આંસુ ટપકતાં હતાં, પણ એનો ચહેરો હજી ગિલ્ટથી ભરેલો હતો. "કૈરવી, એક વાર સાંભળ ને, યાર! હું... હું ખોટું કર્યું, પણ એ બસ એક ભૂલ હતી. હું તને નથી ગુમાવવા માગતો!" એનો અવાજ ભીનો હતો, એ ફરી એના પગ પકડવા ગયો, પણ કૈરવીએ ઝડપથી પાછળ હટી ગઈ.

"બસ કર, પ્રણવ!" કૈરવીનો અવાજ ઠંડો થઈ ગયો, એની આંખોમાં આંસુ હતાં પણ એની નજર હવે ખાલી લાગતી હતી. "ભૂલ? તું એને ભૂલ કહે છે? તેં મારી સાથે દગો કર્યો, અને હવે આ નાટક કરે છે?" એણે ફોન બેડ પર ફેંકી દીધો, એના હાથ ધ્રૂજતા હતા. "હું તને રોજ પ્રેમ આપું છું, ઘર ચલાવું છું, અને તું બીજી સાથે આવું ચલાવે છે? બોલ, કેટલા દિવસથી ચાલે છે આ?"

પ્રણવે માથું ઊંચું કર્યું, એની આંખો લાલ થઈ ગઈ હતી. "કૈરવી, બે-ત્રણ અઠવાડિયાંથી... બસ, એ ઓફિસમાં શરૂ થયું. એક દિવસ બહાર ગયા હતા, વાતો થઈ, અને... એક વાર થઈ ગયું. હું કસમ ખાઉં છું, એ પછી ફરી નથી મળ્યો!" એનો અવાજ ભાંગતો હતો, એ બેડ પરથી ઊભો થવા ગયો, પણ એના પગ ફરી લથડાયા.

"બે-ત્રણ અઠવાડિયાં?" કૈરવીનો અવાજ ફરી ઊંચો થયો, એની આંખોમાં આંસુ ઝળુંબતાં હતાં. "તો તું મને આટલા દિવસથી બેવકૂફ બનાવતો હતો? રાતે મારી પડખે સૂઈને આવું ચેટ કરતો હતો? હું તને પૂછું કે ‘કેમ રાતે ફોનમાં લાગ્યો રહે છે?’ તો ‘ઓફિસનું કામ છે’—આ લૂચ્ચાઈ કહેવાય, પ્રણવ!" એ એક પગલું પાછળ હટી, એનો શ્વાસ ઝડપી થઈ ગયો.

"કૈરવી, એવું નથી!" પ્રણવે ચીસ પાડી, એ ફરી ઊભો થયો, એના હાથ હવામાં લહેરાતા હતા. "હું તને બેવકૂફ નથી બનાવતો! એ બસ... એક દિવસ થઈ ગયું, બકા! હું તને પ્રેમ કરું છું, તું મારી બધું છે! એ મહેક સાથે કશું નથી, બસ એક ભૂલ થઈ!" એની આંખોમાંથી આંસુ ઝરતાં હતાં, એ કૈરવી તરફ ગયો, પણ એણે હાથ ઊંચો કરીને એને રોક્યો.

"નજીક ન આવ!" કૈરવીનો અવાજ ધ્રૂજતો હતો, એની આંખોમાં ગુસ્સો અને દર્દ ભળી ગયાં હતાં. "એક ભૂલ? તો આ મેસેજ શું છે? ‘તારો સ્પર્શ હજી શરીર પર ફરે છે’—આ ભૂલ નથી, પ્રણવ, આ તો બધું જાણીજોઈને કર્યું છે! તું મને બોલતો હતો કે ‘તું મારી દુનિયા છે,’ અને પછી આવું કરે છે?" એનો અવાજ તૂટ્યો, એ દીવાલને ટેકો લઈને ઊભી રહી, એના હાથ ધ્રૂજતા હતા.

"કૈરવી, પ્લીઝ!" પ્રણવે એની સામે હાથ જોડ્યા, એનો ચહેરો ભીનો હતો. "હું તને ખોટું નથી કરવા માગતો! એ બસ... એક દિવસ બગડી ગયું, યાર. હું એને ફરી નથી મળ્યો, બસ ચેટ ચાલતી હતી. હું તને સામ ખાઉં છું, તું મારા વગર નથી રહી શકતી, અને હું તારા વગર નથી જીવી શકતો!" એ બેડ પર બેસીને માથું હાથમાં ઝાલી રહ્યો, એનો અવાજ રડતાં રડતાં બંધ થઈ ગયો.

કૈરવી એને ઘૂરતી રહી, એની આંખોમાં આંસુ હતાં, પણ એનો ચહેરો હવે ખાલી લાગતો હતો. "તું મને જીવી નહીં શકે?" એણે ધીમેથી બોલ્યું, એનો અવાજ ઠંડો હતો. "તો આ બધું શું હતું? હું તને રોજ ખુશ રાખું છું, અને તું બીજી સાથે આવું કરે છે? તેં મારી સાથે નાટક કર્યું, પ્રણવ. હું તને કેવી રીતે માનું હવે?" એણે ફોન તરફ જોયું, અને પછી એની નજર પ્રણવ પર સ્થિર થઈ ગઈ.

રાત ઊંડી થતી ગઈ, પણ ઝઘડો ખતમ ન થયો. કૈરવીનો ગુસ્સો ક્યારેક ઊંચો થતો, ક્યારેક ઠંડો પડતો, પણ એની આંખોમાં દુઃખ ઓછું નહોતું થતું. પ્રણવ રડતો રહ્યો, એક વાત બોલતો રહ્યો— "મને માફ કર, હું તને નથી ગુમાવવા માગતો." પણ કૈરવીએ એને જવાબ ન આપ્યો. એ બેડરૂમમાંથી બહાર નીકળી ગઈ, લિવિંગ રૂમમાં સોફા પર બેસી ગઈ, અને એની આંખો ખાલી દીવાલ તરફ ટકી રહી.

સવાર થઈ, પણ ઘરમાં ચૂપકી છવાઈ ગઈ. કૈરવીએ પ્રણવ સાથે વાત બંધ કરી દીધી—ન જગડો, ન ચીસો, બસ એક ઠંડું, ખાલી સન્નાટું. પ્રણવ રસોડામાં આવ્યો, એણે ચા બનાવવાની કોશિશ કરી, પણ કૈરવીએ એની તરફ જોયું નહીં. "કૈરવી, બોલ ને, યાર," પ્રણવે ધીમેથી કહ્યું, પણ એનો અવાજ હવામાં લટકી ગયો. કૈરવી ઊભી થઈ, રૂમમાં ગઈ, અને દરવાજો બંધ કરી દીધો.

પાંચ દિવસ આવું જ ચાલ્યું. કૈરવી સવારે ઊઠીને ઓફિસ જતી, ઘરે આવીને રોજનું કામ કરતી—ખાવાનું બનાવતી, ઘર સાફ રાખતી—પણ પ્રણવ સાથે એક શબ્દ ન બોલતી. પ્રણવ એની પાછળ ફરતો, "કૈરવી, ઝઘડ ને, મને ગાળો દે, પણ આમ ચૂપ ન રે!" પણ કૈરવીની આંખો એને ઘૂરીને ચૂપ થઈ જતી, જાણે એ કોઈ અજાણ્યો માણસ હોય. ઘરમાં હવા એટલી ભારે થઈ ગઈ હતી કે શ્વાસ લેવો મુશ્કેલ લાગે.

પાંચ દિવસની ચૂપકીએ ઘરને જાણે બરફની ચાદર ઓઢાડી દીધી હતી—એક એવી ઠંડક જે હવામાં લટકતી હતી, પણ અંદરથી બળતી રાખની જેમ ખરડાતી રહી. રવિવારની સવારે કૈરવીએ રોજની ટેવ મુજબ ઘર સંભાળ્યું—રસોડામાં ખાવાનું બનાવ્યું, બધું સાફસૂફ કરી ગોઠવી દીધું. પણ બપોરે એનું શરીર થાકથી ઝૂકી પડ્યું. બેડરૂમમાં જતાં એની નજર પ્રણવ પર પડી—એ હોલમાં સોફા પર ઢળી પડ્યો હતો, આંખોમાં ખાલીપણું ઝળકતું. એણે એક શબ્દ ન બોલ્યું, બસ ચૂપચાપ પથારીમાં સરી ગઈ. પ્રણવે ટીવી ચાલુ કર્યું, રિમોટ હાથમાં ફેરવતો ચેનલ બદલતો રહ્યો—પણ એનું મન તો કૈરવીની એ ઠંડી ચૂપકીમાં અટવાયેલું હતું. પાંચ દિવસથી એક નજર નહીં, એક અવાજ નહીં—આ બધું એને અંદરથી ખાઈ રહ્યું હતું. આખરે, ધીરજનો દોરો તૂટ્યો. એણે ધ્રૂજતા હાથે ફોન ઉપાડ્યો અને કૃણાલને ડાયલ કરી દીધો.

કૃણાલ એમનો એવો દોસ્ત હતો જે કોલેજના દિવસોથી એમની વચ્ચે અડીખમ પડછાયાની જેમ ઊભો રહ્યો—એક એવો યાર જેના વિના એમની લવસ્ટોરી કદાચ રસ્તામાં જ વેરવિખેર થઈ જાત. કોલેજનું ત્રીજું વર્ષ પૂરું થતાં જ કૈરવીના પપ્પાએ એના લગ્ન માટે છોકરા શોધવાનું શરૂ કર્યું. એમની કડક અને રૂઢિચુસ્ત છાપ સામે કૈરવી હિંમત હારી ગઈ, ને પ્રણવને બ્રેકઅપની વાત કરી—“પપ્પા ક્યારેય નહીં માને, આપણે અહીં જ પૂરું કરી દઈએ.” પણ કૃણાલે એને ઝૂકવા ન દીધી. “તારા પપ્પા કડક છે, પણ તું એમની દીકરી છે—તારી જીદ એમની જીદ પર ભારે પડશે. ન માને તો હું તારી સાથે ઊભો છું, એમને સમજાવીશું,” એમ કહી એણે કૈરવીને હિમ્મત અને પ્રોત્સાહન આપ્યું. કૃણાલે આપેલી હિમ્મતે અને સપોર્ટ એ કૈરવીને પોતાના પ્રેમ માટે લડવા પ્રેરી, અને પ્રણવ સાથે લગ્નની વેદી સુધી પહોંચાડી. આજે એ જ કૃણાલ પ્રણવની આખરી આશા હતો. એને ખાતરી હતી—જો કૃણાલ કૈરવીને સમજાવે, તો એની વાત એ જરૂર સાંભળશે. “ઓય કૃણાલ, યાર, જલ્દી આવ!” પ્રણવનો અવાજ ભીંજાઈ ગયો, ગળામાં દુઃખનું ગાંગડું અટકી ગયું. “કૈરવી પાંચ દિવસથી ચૂપ છે, મારી સાથે બોલતી નથી. એને સમજાવ, નહીં તો એ મને છોડી દેશે—પ્લીઝ બચાવી લે યાર!”

ફોન પર થોડી વાર સન્નાટો રહ્યો. કૃણાલે આખરે મોઢું ખોલ્યું, "શું બકવાસ કરે છે, બકા? શું થયું, આખી વાત બોલ."

પ્રણવે એક શ્વાસે બધું ઠાલવી દીધું—મહેકની વાત, મેસેજની ગડબડ, એક વારની ભૂલ અને પછી ચેટનો સિલસિલો. "બસ, એક દિવસ બગડી ગયું, યાર. હવે એ મારી તરફ જોતી નથી. તું આવ, એને સમજાવ."

કૃણાલે ધીમેથી, જાણે વિચારતાં વિચારતાં કહ્યું, "અરે બાપ રે, બહુ ગડબડ થઈ ગઈ! ઠીક છે, સાંજે પાંચેક વાગે આવું છું, જોઈએ શું થાય."

બપોરની ઊંઘ પછી કૈરવી ઊઠી ત્યારે ઘરમાં એક અજીબ શાંતિ હતી. એ રસોડામાં ગઈ, ગેસ પર ચા બનાવી.

એણે પ્રણવનો કપ લઈને હોલમાં આવી, સેન્ટર ટેબલ પર મૂકી દીધો. પ્રણવ સોફા પર બેઠો હતો, ટીવી ચાલતું હતું—ન્યૂઝનો અવાજ ગુંજતો હતો, પણ એની આંખો ખાલી દીવાલ તરફ ટકી હતી. કૃણાલ ની રાહ માં વ્યાકુળ મન માં ચા એમ જ પડી પડી ઠંડી થઇ રહી હતી.

કૈરવી પોતાનો ચા નો કપ અને એક બુક લઈને બાલ્કનીમાં ગઈ. ખુરશી પર બેસીને એણે બુક ખોલી—સંબંધો અને વફાદારી વિશેનું કંઈક હતું, અને એનું મન એમાં એકદમ ડૂબી ગયું. ચાની ચૂસકી લેતાં એ વાંચવામાં મશગૂલ થઈ ગઈ.

થોડી વારમાં, બરાબર પાંચ વાગ્યે, બહાર કૃણાલની બાઈકનો અવાજ ગુંજ્યો. એ શૂઝ બહાર કાઢીને અંદર આવ્યો—એના પગલાંનો હળવો અવાજ ઘરમાં ગુંજ્યો. કૈરવીએ એ સાંભળ્યું, બુક બાજુમાં મૂકીને ચાનો કપ હાથમાં લઈને હોલમાં આવી. "આવ ને, કૃણાલ!" એણે એકદમ દોસ્તીભર્યા અવાજે બોલ્યું, નાનું હસીને. કૃણાલે પણ હળવું હસીને કહ્યું, "હા યાર, આવી ગયો!" એણે પ્રણવ તરફ નજર ફેરવી, "ઓય બકા, શું થયું તને, આવી હાલત કેમ?"

પ્રણવ ધીમે ઊભો થયો, કૃણાલ સાથે હાથ મિલાવ્યો. "આવ ને, બેસ. બહુ મોટી ભૂલ કરી નાખી છે," એનો અવાજ ભારે હતો, જાણે ગિલ્ટ અને ડર એના શબ્દોમાં ભળી ગયાં હોય. કૃણાલ સોફા પર બેઠો. કૈરવીએ બંને પર એક નજર નાખી, "બેસ, હું ચા લઈ આવું," કહીને રસોડામાં ગઈ.

કૃણાલે પ્રણવ સામે જોયું, "બોલ, શું થયું? આખું ખોલી નાખ." પ્રણવે ધીમેથી શરૂઆત કરી, પણ પછી અવાજ થોડો ઊંચો કર્યો—એટલો કે રસોડામાં કૈરવી સાંભળી શકે. "યાર, એક ચીજ બગડી ગઈ. ઓફિસમાં એક છોકરી, મહેક, ને મળ્યો—એક વાર બહાર ગયા, એમ જ થઈ ગયું. પછી ચેટ ચાલતી હતી. કૈરવીએ મેસેજ જોઈ લીધા, હવે પાંચ દિવસથી બોલતી નથી. હું બહુ મોટી ભૂલ કરી, યાર, એને સમજાવ ને!"

રસોડામાં ચાની કીટલી હળવેથી ગરમ થતી હતી, પણ કૈરવીના હાથ ધીમા પડી ગયા—એ પ્રણવની વાત સાંભળી રહી હતી. થોડી વારમાં એ ચાનો કપ લઈને હોલમાં આવી, કૃણાલને આપ્યો અને બીજા સોફા પર બેઠી, એનો કપ હજી હાથમાં હતો. એણે પ્રણવ તરફ એક ઠંડી નજર ફેંકી, "એક વાર થઈ ગયું? બે-ત્રણ અઠવાડિયાંથી ચાલતું હતું, કૃણાલ. હું ઓફિસથી થાકીને આવું, ઘર સંભાળું, અને એ રાતે મારી પડખે સૂઈને આવું કરે. તું બોલ, આનો શું જવાબ છે?" એનો અવાજ શાંત હતો, પણ એના શબ્દોમાં દુઃખ ઝરતું હતું.

કૃણાલે ચાની ચૂસકી લીધી, એની આંખો પ્રણવ અને કૈરવી વચ્ચે ફરી. "જો, કૈરવી," એણે ધીમેથી શરૂઆત કરી, "હું તને અને એને કોલેજથી ઓળખું છું. એણે બહુ મોટું ગડબડ કર્યું, એ સાચું છે. પણ આ ચૂપકીથી શું થશે? બોલ, ઝઘડ, ગાળો દે—પણ આમ ન રે."

કૃણાલની વાત હવામાં લટકી રહી. ચાનો કપ હજી એના હાથમાં હતો, પણ એની આંખો પ્રણવ અને કૈરવી વચ્ચે ફરતી હતી, જાણે એ બંનેની અંદરનું તોફાન ભાંપવા માગતો હોય. કૈરવી સોફા પર બેઠી હતી, ચાનો કપ હાથમાં ઝૂલતો હતો, પણ એની નજર પ્રણવ પર અટકી ગઈ—ઠંડી, પણ એમાં એક ઝેરી તીખાશ હતી. પ્રણવનું માથું હજી નીચું હતું, એના હાથ ધ્રૂજતા હતા, જાણે એ કંઈક બોલવા માગતો હોય પણ શબ્દો ગળામાં અટકી ગયા હોય.

"બોલું?" કૈરવીએ આખરે મૌન તોડ્યું, એનો અવાજ શાંત હતો, પણ એમાં એક ઠંડી આગ બળતી હતી. "શું બોલું, કૃણાલ? એને ગાળો દઉં? ઝઘડું? પણ આ બધું બોલીને શું બદલાઈ જશે? એણે મારો ભરોસો તોડ્યો—એ ભરોસો જેના પર આપણે આખું ઘર બાંધ્યું હતું." એણે ચાનો કપ ટેબલ પર મૂકી દીધો, એના હાથ હવે ખોળામાં પડ્યા, પણ આંખો પ્રણવ પરથી હટી નહીં.

પ્રણવે માથું ઊંચું કર્યું, એની આંખો લાલ હતી, ભીની હતી. "કૈરવી, યાર, હું તને કસમ ખાઉં છું—એ બધું બંધ કરી દઉં છું! એ મહેક સાથે હવે કશું નહીં, બસ એક ભૂલ થઈ ગઈ. મને માફ કર ને, હું તારા વગર જીવી નથી શકતો!" એનો અવાજ ભાંગતો હતો, એ ફરી ઊભો થવા ગયો, પણ એના પગ લથડાયા, અને એ સોફા પર ધપ્પ થઈને બેસી ગયો.

કૈરવીએ એને ઘૂર્યો, એની આંખોમાં આંસુ ચમક્યાં, પણ એણે એને રોકી લીધાં. "જીવી નથી શકતો? તો આ બધું કેમ કર્યું, પ્રણવ? રાતે મારી પડખે સૂતો હતો, અને એ જ ફોનમાં એની સાથે આવું ચલાવતો હતો? હું ઓફિસથી થાકીને આવું, તને ખુશ રાખવા બધું કરું, અને તું મને આ આપે છે?" એનો અવાજ ધીમો હતો, પણ દરેક શબ્દ જાણે છરીની જેમ ચીરતો હતો.

કૃણાલે ચાનો કપ ટેબલ પર મૂક્યો, એનો ચહેરો ગંભીર થઈ ગયો. "જો, કૈરવી, હું સમજું છું. એણે બહુ મોટી ગડબડ કરી છે, એની ભૂલ છે. પણ તું એને ઓળખે છે—આપણે ત્રણે કોલેજમાંથી સાથે છીએ. એ તને ગુમાવવા નથી માગતો, એ સાચું બોલે છે. એક વાર એને મોકો આપી જો ને, યાર. ફરી આવું નહીં થાય."

કૈરવીએ એક ઠંડી નજર કૃણાલ પર નાખી, પછી પ્રણવ તરફ વળી. "મોકો? કૃણાલ, તું એનો દોસ્ત છે, એટલે એને બચાવે છે, ખરું ને? પણ તું બોલ—આ ભરોસો હવે કેમ બને? હું રોજ ઓફિસથી આવીને શું એનો ફોન ચેક કરું? રાતે એ ફોનમાં શું કરે છે, એ જોતી રહું? એક વાર થયું, બે-ત્રણ અઠવાડિયાં ચાલ્યું—આ બધું જાણીજોઈને કર્યું છે, એક ભૂલ નથી!" એનો અવાજ ફરી ઊંચો થયો, એની આંખોમાં આંસુ ઝળક્યાં, પણ એણે એને દબાવી દીધાં.

પ્રણવે હાથ જોડ્યા, એનો ચહેરો ભીનો હતો. "કૈરવી, પ્લીઝ, હું ફરી નહીં કરું! હું આજે જ એ બધું બંધ કરી દઉં છું—મહેકનો નંબર ડિલીટ કરું, બધું ખતમ! હું તને કસમ ખાઉં છું, યાર, એક વાર મને માન." એ એક પગલું આગળ ગયો, પણ કૈરવીએ હાથ ઊંચો કરીને એને રોક્યો.

"બસ કર, પ્રણવ!" એનો અવાજ ફરી ઠંડો થઈ ગયો, પણ એમાં એક ખતરનાક ધાર હતી. "તું નંબર ડિલીટ કરીશ, ચેટ બંધ કરીશ—પણ મારું મન શાંત થશે? હું રોજ શંકા નહીં કરું? તેં મારી સાથે આવું કર્યું, અને હવે મને બોલે છે કે માની લે? હું તને કેવી રીતે માનું, જ્યારે તું મારી પડખે સૂઈને પણ જૂઠું બોલતો હતો?" એ દીવાલને ટેકો લઈને ઊભી રહી, એની આંખોમાંથી આંસુ ટપકવા લાગ્યાં, પણ એણે એને લૂછવાની હિંમત ન કરી.

કૃણાલે ગળું ખંખેર્યું, એ બંને વચ્ચે ફસાઈ ગયો હતો. "કૈરવી, હું એને બચાવવા નથી બોલતો. એણે ખોટું કર્યું, એ હું સ્વીકારું છું. પણ તું એને એક વાર મોકો આપે તો? એ તને ખરેખર ગુમાવવા નથી માગતો. અને પ્રણવ, તું બોલ—આવું ફરી નહીં થાય, ખરું ને?" એણે પ્રણવ તરફ જોયું, એની આંખોમાં એક સવાલ હતો.

પ્રણવે ઝડપથી માથું હલાવ્યું, "હા, યાર, હું કસમ ખાઉં છું! ફરી કદી નહીં થાય, કૈરવી, પ્લીઝ મને માફ કર!" એનો અવાજ રડતાં રડતાં બંધ થઈ ગયો, એ સોફા પર બેસીને માથું હાથમાં ઝાલી રહ્યો.

કૈરવી ચૂપ રહી. એની આંખો ફોન તરફ ગઈ, જે હજી બેડરૂમમાં પડ્યો હતો. પછી એણે કૃણાલ તરફ જોયું. "કૃણાલ, તું બોલે છે એ સાચું, પણ આ ભૂલ એક વારની નથી. એણે મને રોજ બેવકૂફ બનાવ્યો. હું એને માફ કરું, પણ મારું મન કેવી રીતે એને ફરી માને? હું રોજ એની સાથે જીવું, અને એના ફોનની એક ટોનથી ડરતી રહું?" એનો અવાજ તૂટ્યો, એણે નજર નીચે કરી. "અને જો એ ફરી આવું કરે? શું હું એની સાથે આમ જ રોજ શંકા કરતી જીવીશ?"

કૃણાલે ઊંડો શ્વાસ લીધો. "કૈરવી, તું બોલે છે એ પણ સાચું છે. એણે તારો ભરોસો તોડ્યો, એની સજા એને મળવી જોઈએ. પણ તમે બંને આ ઘર મળીને બનાવ્યું છે—એક ભૂલથી બધું તોડી નાખવું છે? કે પછી એને ફરી સાબિત કરવાનો મોકો આપવો છે? પ્રણવ, તું બોલ—તું એને ફરી ભરોસો આપી શકે છે કે નહીં?"

પ્રણવે માથું ઊંચું કર્યું, એની આંખોમાં આંસુ હતાં, પણ એક હિંમત પણ દેખાતી હતી. "હા, કૈરવી, હું બધું સાચું બોલીશ. તું જે કહે એ કરીશ—ફોન આપીશ, બધું ખુલ્લું રાખીશ. બસ, મને એક મોકો આપ. હું તને કસમ ખાઉં છું, ફરી આવું નહીં થાય." એનો અવાજ ધ્રૂજતો હતો, પણ એમાં એક નિશ્ચય હતો.

કૈરવીએ એને ઘૂરતી રહી, એની આંખોમાં ગુસ્સો હતો, દુઃખ હતું, પણ ક્યાંક એક સવાલ પણ હતો. "ખુલ્લું રાખીશ? ફોન આપીશ? પણ પ્રણવ, જો તને આવું બધું ખુલ્લું રાખવું પડે, તો આપણે શું જીવીએ છીએ? હું તને રોજ ચેક કરું, તું મને રોજ સાબિત કરે—આ શું લગ્ન છે? શું હું એટલી બધી ઓછી છું કે તું મને આ બધું આપે?" એનો અવાજ ફરી તૂટ્યો, એણે નજર ટેબલ પર પડેલા ઠંડા ચાના કપ તરફ ફેરવી.

પ્રણવે એક ડગલું આગળ ગયો, એની આંખોમાં ગભરાટ હતો. "કૈરવી, એવું નથી! તું મારી બધું છે, યાર! હું ખોટું કર્યું, એ મારી ભૂલ છે. પણ હું બધું સાચું રાખીશ—જો તારે એમ જ શાંતિ મળે, તો હું એમ જ કરીશ. બસ, મને છોડીશ નહીં!" એનો અવાજ ભીનો હતો, એ હાથ જોડીને ઊભો રહ્યો.

કૈરવીએ એક ઊંડો શ્વાસ લીધો, એની આંખો હવે ખાલી લાગતી હતી. " મારે તને છોડાવો નથી, અને હું ચાહું તો પણ હું તને છોડી શકું એમ નથી. કેમ કે હું તને પ્રેમ કરું છું અને મને તારો પ્રેમ મહેસુસ પણ થાય જ છે , જે રીતે તું મારી કેર કરે છે, મારી દરેક નાની નાની વાત નું ધ્યાન રાખે છે, મારી બધી જ ઈચ્છાઓ, શોખ, સપના, પુરા કરે છો, મારી દરેક વાત માને છે ને મારી રિસ્પેક્ટ કરે છો, મારા માટે હંમેશા સ્ટેન્ડ લે છો, બીમાર હોવ ત્યારે નાના બાળક ની જેમ સંભાળ રાખી ને સાચવે છો, એ બધા માં મને તારો પ્રેમ દેખાય છે અને ફીલ પણ થાય છે. પણ જે દિવસે મેં તારા મેસેજ જોયા, મને ગુસ્સો આવ્યો—તારા પર અને મારા પર પણ કે મેં મારા પ્રેમ માં ક્યાં કમી રાખી કે તે આવું કર્યું. હું એવું બિલકુલ સ્વીકારી કે વિચારી નથી શક્તી કે હવે તને મારા થી પ્રેમ નથી કે તું કોઈ બીજા ને પ્રેમ કરે છો. અને એટલે જ આટલા બધા દિવસ શાંત હતી હું કેમ કે ગુસ્સા માં તો મને તને ડિવોર્સ આપી દેવાના જ વિચાર આવતા હતા, અને ગુસ્સા માં હું એવું  કોઈ ખોટો નિર્યણ લેવા માંગતી નહોતી. તે મને ચિટ કર્યું એનું ખુબ દુઃખ થતું હતું છતાં પણ હું તને નફરત નહોતી કરી શક્તી. પરંતુ મારે આવું જીવન પણ નથી જોઈતું કે જ્યાં હું દરરોજ એક શંકા માં, ઈનસેક્યુરીટી માં જીવું. છુટા પડ્યા વગર હજુ પણ સાથે જીવવા માટે તને માફ કરવા કરતા તે જે કર્યું એની સ્વીકૃતિ વધારે જરૂરી છે. જો હું આ વાત ને સ્વીકારી શકું તો જ હું શંકા અને ઈનસેક્યુરીટી વગર તારી સાથે જીવી શકું. આટલા દિવસ હું બસ એ જ સમજવાની કોશિશ કરતી હતી કે તું પણ મને આટલો બધો પ્રેમ કરે છે, મને ખુશ રાખવા કઈ પણ કરી શકે છે તો તે આવું કેમ કર્યું? કૃણાલ જેમ હું પણ તારી પત્ની નહિ પણ એક થર્ડ પર્સન તરીકે વિચારું તો મને પણ એવું લાગ્યું કે તું મને એકને જ પ્રેમ કરે છે, અને એ મહેક સાથે જે હતું, એ બસ એક એટ્રેક્શન, અફેકશેન કે સેક્સની લાલસા હતી, બીજું કશું નહીં."

પ્રણવે એકદમ માથું ઊંચું કર્યું, "હા, કૈરવી, બસ એ જ! એમાં દિલથી કશું નહોતું, યાર, બસ એક દિવસ—"

"એક મિનિટ, બોલતો નહીં!" કૈરવીએ એને રોક્યો, એની આંખોમાં એક નવો નિશ્ચય હતો. "હું વાત પૂરી કરું ત્યાં સુધી ચૂપ રહે. હું બોલું છું ને, બકા, કે મને તારો પ્રેમ ખબર છે. આપણને એકબીજા થી ગમે એટલો સ્ટ્રોંગ ગાઢ પ્રેમ હોય તો પણ કેમ કોઈ ત્રીજી વ્યક્તિ થી ઇમ્પ્રેસ્સ થઇ જવાય, કોઈ એટ્રેક્ટ કરે, કોઈના પર ક્રશ, અફેક્શન આવે છે? હું તારી એક ની વાત નથી કરતી. હું ઈન જનરલ વાત કરું છું કે દરેક પ્રેમ સબંધ માં આવું થાતું હોય છે, ગમે એવા ગાઢ કે અમર પ્રેમ માં પણ આપણને આવા ચીટિંગ ના કિસ્સા જોવા મળે જ છે. કદાચ આ માનવ સહજ સ્વભાવ હશે અને દરેક સબંધો માં આવું બનતું જ હશે, પણ જેનું પકડાય એ ચીટિંગ તરીકે બહાર આવે અને જેનું ના પકડાય એ ચાલ્યા કરે.”

કૈરવીએ એક ઊંડો શ્વાસ લીધો, એની નજર પ્રણવ પરથી હટીને કૃણાલ પર ગઈ, પછી ફરી પ્રણવ પર ટકી. એનો અવાજ શાંત હતો, પણ એમાં એક નવી સ્પષ્ટતા હતી. "જો હું એક માણસ તરીકે વિચારું, તો મને લાગે છે કે તેં જે કર્યું એમાં તારો પ્રેમ મારા માટે ઓછો નથી થયો. એ બસ એક શારીરિક લાલસા હતી, એક આકર્ષણ—જે તને થયું, અને સાચું કહું તો, મને પણ ક્યારેક થાય છે."

પ્રણવની આંખો ફાટી ગઈ, એનું મોં ખુલ્લું રહી ગયું. "કૈરવી, શું? તને પણ...?" એનો અવાજ ભાંગતો હતો, એ સોફા પર ધપ્પ થઈને બેસી ગયો, જાણે એને કોઈએ થપ્પડ મારી હોય.

"ચૂપ રહે, બકા!" કૈરવીએ એને ઝડપથી રોક્યો, એની આંખોમાં એક ઠંડી ધાર આવી. "મારી વાત પૂરી થાય ત્યાં સુધી એક શબ્દ નહીં. હું બોલું છું ને, કે આ બધું માનવ સ્વભાવનો હિસ્સો છે. તેં મને ચીટ કર્યું, એનું દુઃખ થયું—ખૂબ થયું. પણ આટલા દિવસ ચૂપ રહીને મેં વિચાર્યું, અને મને સમજાયું કે મને પણ ક્યારેક કોઈ ના પર ક્રશ થાય છે, કોઈ એટ્રેક્ટ કરે, ઇવન ક્યારેક હું કોઈ ફિલ્મી હીરો ને ફેન્ટસાઈસ પણ કરું છું. હું લિમિટ ક્રોસ નથી કરતી, ડર લાગે છે—દગો થશે, ખોટું લાગશે. પણ એનો મતલબ એ નથી કે મને મન નથી થતું. તો તે જે કર્યું, એના પર હું ગમે એટલું  ઝઘડું, પણ હકીકત નથી બદલાતી, ખરું ને?"

કૃણાલે એકદમ જોયું, એની આંખોમાં આશ્ચર્ય ઝળક્યું. "કૈરવી, યાર, તું શું બોલે છે? તને પણ થાય છે...?" એનો અવાજ ધીમો હતો, પણ એમાં એક સવાલ લટકતો હતો.

"હા, કૃણાલ," કૈરવીએ એની તરફ નજર ફેરવી, "હું માણસ છું, યાર. તને લાગે છે ઈચ્છા ફક્ત તમને છોકરાઓને જ થાય? મને નથી થતી? આપણે બધા બહારથી સંસ્કારી બનીએ છીએ, પણ અંદરથી બધું બળે છે. હું પાંચ દિવસ ચૂપ હતી, કેમ કે ગુસ્સામાં મને કશું સમજાતું નહોતું. બસ માત્ર તારી ભૂલ જ દેખાતી હતી, પ્રણવ. પણ હવે ગુસ્સો થોડો શાંત થયો, તો મેં મારી જાતમાં જોયું—અને મને લાગ્યું કે હું પણ તારાથી જુદી નથી."

પ્રણવે માથું ઊંચું કર્યું, એની આંખોમાં આંસુ હતાં, પણ એક ગુંચવણ પણ ઝળકી. "કૈરવી, યાર, તું શું બોલે છે? એટલે... તને પણ કોઈ બીજા સાથે એવું..." એનો અવાજ અટકી ગયો, જાણે એ વાત પૂરી કરવાની હિંમત ન હોય.

"એક મિનિટ, બકા!" કૈરવીએ એને ઝડપથી ટોક્યો, એનો અવાજ શાંત પણ નક્કર હતો. "હું એ નથી બોલતી કે મેં કંઈ કર્યું છે. હું બોલું છું કે ઈચ્છા થાય છે—અને એ થવું એ માણસ હોવાની નિશાની છે. શારીરિક રીતે હું હિંમત નથી કરી શકતી, પણ મનથી તો એ બધું ચાલે જ છે, ને? આપણે શું કરીએ એના કરતાં આપણે શું વિચારીએ છીએ, શું ફીલ કરીએ છીએ, એની પાછળના ઈરાદા—એ પણ એટલું જ મહત્ત્વનું છે. મને કોઈ એટ્રેક્ટ કરે, કલ્પનાઓ આવે, પણ હું એને આગળ નથી વધારતી—ડર લાગે છે, તક નથી મળતી, કે કદાચ મજબૂરી છે. પણ એનો મતલબ એ નથી કે મારી લાગણીઓ, મારા વિચારો બદલાઈ જાય. તે જે કર્યું, એનું દુઃખ થયું, પણ હું એમ નથી કહેતી કે હું તારી સાથે બરાબરી કરવા માગું છું કે તે જે કર્યું તેનો બદલો લેવા માંગુ છું. હું બોલું છું કે આ બધું આપણી અંદર છે—આપણે બધા આવા જ છીએ."

કૃણાલે સોફા પર થોડું આગળ ઝૂકીને બોલ્યું, "ઠીક છે, કૈરવી, હું સમજું છું. ઈચ્છા થાય છે—એ તો મને પણ થાય છે, યાર. ક્યારેક કોઈને જોઉં, તો મનમાં એવું આવે કે ‘આની સાથે વાત કરવી હોય, નજીક જવું હોય.’ પણ એનો મતલબ એ નથી ને કે હું એને પૂરી કરું? એટલે, આપણે માણસ છીએ, ઠીક છે—પણ આપણે થોડું કંટ્રોલ ના કરવું જોઈએ? નહીં તો લગ્નનો મતલબ જ શું રહે?"

"કંટ્રોલ?" કૈરવીએ એની તરફ જોયું, એના ચહેરા પર એક નાનું હાસ્ય આવ્યું, પણ એમાં થોડું દુઃખ હતું. "કૃણાલ, તું બોલે છે એ સાચું—આપણે કંટ્રોલ કરીએ છીએ. પણ કેમ? ડરથી, ને? લોકો શું બોલશે, ઘર તૂટી જશે, પ્રેમ ખતમ થઈ જશે—આ બધું મનમાં ચાલે છે. પણ એ કંટ્રોલ કરવાથી શું થાય છે? ઈચ્છા થવાનું બંધ તો નથી થઇ જાતું, ખરું ને? એ અંદર બળતી રહે છે. અને જો કોઈ એને પૂરી કરે—જેમ પ્રણવે કર્યું—તો એ ચીટિંગ બની જાય છે. પણ આ કંટ્રોલની વાત—એ શું આટલું સરળ છે? મોટા મોટા ઋષિ-મુનિઓનું તપ પણ આ ઈચ્છાઓની આગળ તૂટી જતું હતું, યાર. ઋષિ વિશ્વામિત્ર અને અપ્સરા મેનકા ની વાત તો તને ખબર જ છે—અને શંકર ભગવાન પણ એમાંથી બચ્યા નહોતા. નારદે પાર્વતીને ઉશ્કેરી, એમણે ભીલડીનું રૂપ લીધું, અને શંકરજીના મનમાં પણ કામ જાગ્યું. જે કામનાથ મહાદેવ આ બધું ચલાવે છે, એ પણ આ આગળ હારી ગયા, તો આપણા જેવા સામાન્ય માણસ શું કંટ્રોલ કરી શકીએ? એ આગને દબાવવી શક્ય નથી—એ તો બળતી જ રહે છે. તો શું આ રીતે જીવવું—રોજ એ આગને દબાવતા, ડરતા?"

પ્રણવે ગળું ખંખેર્યું, એનો અવાજ ભરાઈ ગયો. "પણ, કૈરવી, પ્રેમ એટલે જ આ બધું દબાવવું ને? હું તને પ્રેમ કરું છું—એટલે મારે બીજી કોઈની સાથે ન જવું જોઈએ. મેં ખોટું કર્યું, એ સ્વીકારું છું, પણ એનો મતલબ એ નથી કે આ ઈચ્છાઓ રાખવી જ ઠીક છે. આપણે એકબીજા માટે જીવીએ છીએ—એટલે બીજું શું જોઈએ?"

"એ જ વાત, પ્રણવ!" કૈરવીએ એની સામે જોયું, એની આંખોમાં એક સવાલ ઝળક્યો. "તું બોલે છે કે પ્રેમ એટલે દબાવવું—પણ તેં દબાવ્યું? ના, ને? તને મહેક મળી, તને ઈચ્છા થઈ, અને તેં એને પૂરી કરી. તો તું જે બોલે છે, એ તેં નથી કર્યું. એટલે આ પ્રેમ શું છે? કે બસ આપણે રોજ એકબીજા માટે નાટક કરતા રહીએ—બહારથી પવિત્ર અને સંસ્કારી સભ્ય બનીએ, પણ અંદરથી બળતા રહીએ? એના કરતાં આ ઈચ્છાઓને સમજીએ, એનો સ્વીકાર કરીએ—એમાં ખોટું શું છે?"

કૃણાલે વચ્ચે બોલ્યું, "એક મિનિટ, કૈરવી. તું બોલે છે એમાં પોઈન્ટ છે—ઈચ્છાઓ રહે છે, ઠીક. પણ એનો મતલબ એ નથી કે આપણે એને હંમેશા પૂરી કરવી જ પડે. એટલે, હું કોઈને જોઈને એટ્રેક્ટ થઉં, એ નેચરલ છે—પણ એની સાથે આગળ વધું? એ તો લગ્નનો ભરોસો તોડવા જેવું નથી? પ્રેમ એટલે એકબીજા પર ભરોસો—નહીં તો શું ફરક રહે છે લગ્ન અને બીજા કોઈ રિલેશનમાં?"

"ભરોસો?" કૈરવીએ એની તરફ નજર ફેરવી, એનો અવાજ થોડો ઊંચો થયો. "કૃણાલ, એ જ ભરોસો તો પ્રણવે તોડ્યો, ખરું ને? અને સાચું કહું, જો મને ચાન્સ મળે, તો હું પણ કદાચ એ જ કરું. પણ શું એનો મતલબ એ છે કે આપણે એકબીજાને પ્રેમ નથી કરતા? ના, યાર. પ્રેમ અને આ ઈચ્છાઓ કે સેક્સ—એ બે અલગ વસ્તુ છે. ચીટિંગ એટલે જૂઠું બોલવું, લુચ્ચાઈ કરવી. પણ જો આપણે એકબીજાને સાચું બોલીએ—કે ‘આવું થયું, મને આવું થાય છે’—તો એ ચીટિંગ કેમ ગણાય? ચીટિંગ ત્યારે થાય છે જ્યારે તું એકની એક વાત બે લોકો સાથે ગુપ્ત રાખે—એકને બીજા વિશે ખબર ન હોય. પણ જો બધું સાફ હોય, બંને જાણતા હોય, તો એમાં દગો શું? વફાદારી એટલે શું? બસ સેક્સ ન કરવું? એ તો ખોટી વાત છે, યાર. માણસ ત્યાં સુધી વફાદાર છે જ્યાં સુધી એને લલચાવે એવો મોકો ન મળે. ચાન્સ મળે, તો ગમે એવો પ્રેમી પણ આ આવેગ આગળ હારી જાય.અને એ હારવું એ પાપ નથી—એ તો શરીરની હકીકત છે. ચીટિંગ એટલે નિયમ તોડવો—પણ જો નિયમ જ એવા હોય કે આ ઈચ્છાઓને જગ્યા મળે, સાચું બોલવાની છૂટ હોય, તો ચીટિંગ શું રહે? આપણે પ્રેમ અને સેક્સ બંને ને એક જ બોક્સમાં નાખીને જીવવાની કોશિશ કરીએ છીએ, અને એટલે જ આ બધું થાય છે—ચીટિંગ, જૂઠું, ઝઘડા. તો શું આ બધું ખોટું માનીએ, કે જે રીતે જીવીએ છીએ એ ખોટું છે?"

કૃણાલે એક ઊંડો શ્વાસ લીધો, એની નજર કૈરવી પર ટકી. "ઠીક છે, કૈરવી, તું બોલે છે એમ પ્રેમ અને સેક્સ અલગ છે—માની લઉં. પણ પ્રેમમાં એકબીજા પર હક નથી રહેતો? એટલે, જો હું કોઈને પ્રેમ કરું, તો એ મારી સાથે જ રહે, એની ખુશી મારી સાથે જ શોધે—એવું લાગે છે એ કંઈ ખોટું છે?"

"હક?" કૈરવીએ એની વાત પકડી, એનો અવાજ થોડો તીખો થયો. "કૃણાલ, આ હકની વાત જ આપણને જકડી રાખે છે, યાર. પ્રેમમાં હક હોય છે—એ સાચું. પણ એ હક એટલે શું? કે આપણે એકબીજાને પાંજરામાં બંધ કરીએ? હું તને પ્રેમ કરું છું, એટલે તારું શરીર, તારું મન, તારી ઈચ્છાઓ—બધું મારું? એ તો ગુલામી થઈ ગઈ, ને? પ્રેમ એટલે સાથે જીવવું, એકબીજાને ખુશ રાખવું—પણ એનો મતલબ એ નથી કે આપણે શરીરની ભૂખને નકારીએ. સેક્સ એ પ્રેમનો એક ભાગ હોઈ શકે, પણ એ ફક્ત પ્રેમમાં જ સેક્સ થવું જોઈએ—એ ક્યાંથી નક્કી થયું? શરીરની ભૂખ એ ભૂખ જ છે—જેમ તને રોજ ડોમિનોઝનો પિઝા ખાવાનું ગમે, એનો સ્વાદ તારો ફેવરિટ છે, પણ ક્યારેક રસ્તા પર પાણીપુરીની લારી જોઈને મન થાય કે ‘આજે એ ખાઉં.’ એનો મતલબ એ નથી કે પિઝા ખરાબ થઈ ગયો, કે તું એને નફરત કરવા લાગ્યો—બસ, એક નવો સ્વાદ ટ્રાય કરવાનું મન થયું. એ જ રીતે સેક્સ પણ એક ભૂખ છે—એને પ્રેમ સાથે કેમ જોડવું?"

પ્રણવે નીચું જોયું, એનો અવાજ ધીમો હતો. "કૈરવી, એ ભૂખની વાત સાચી લાગે છે—મારી એ ભૂખ તારી સાથે પણ તો સંતોષાય છે, ને? તો હું બહાર કેમ ગયો? મને દુઃખ એટલે નથી કે મેં મહેક સાથે એવું કર્યું—દુઃખ એટલે છે કે મેં તને જૂઠું બોલ્યું. પણ તું બોલે છે કે આ ઈચ્છાઓ સ્વીકારીએ—તો એનો અર્થ શું? હું બહાર જાઉં, તું બહાર જા—અને આપણે સાથે રહીએ? એમાં પ્રેમ કેવી રીતે ટકે? મને તો તું બીજા કોઈની સાથે હોય એ વિચારથી જ ઈર્ષા થાય."

"ઈર્ષા?" કૈરવીએ એની સામે જોયું, એની આંખોમાં એક ચમક આવી. "પ્રણવ, એ ઈર્ષા એટલે પ્રેમનો હિસ્સો છે—એ હું માનું છું. હું તને પ્રેમ કરું છું, એટલે મને પણ તું બીજા કોઈની સાથે હોય એ વિચારથી દુઃખ થાય. પણ એ દુઃખ એટલે શું? કે હું તને ગુમાવીશ? કે તું મને ઓછો પ્રેમ કરીશ? ના, યાર. એ દુઃખ એટલે છે કે આપણે એકબીજાને પોતાનું માની લીધું છે—જેમ કોઈ ખેતર પર હક જમાવીએ. પણ શું આપણે એકબીજાના માલિક છીએ? હું તને પ્રેમ કરું છું, એટલે તારી ખુશી જોઈશ—અને જો તને બહાર ક્યાંક એ ખુશી મળે, તો એ મારાથી કેમ છીનવાય? પણ આપણને ઈર્ષા આવે છે કેમ કે આપણે સેક્સ અને પ્રેમને એક જ ગણીએ છીએ અને પ્રેમ માં સેક્સ પર આપણે માલિકીભાવ રાખીએ છીએ"

કૃણાલે વચ્ચે બોલ્યું, "એક મિનિટ, કૈરવી! તું બોલે છે એ સમજાય છે—પણ એ ઈર્ષા એટલે શું? આ ઈચ્છાઓ સ્વીકારવાની વાત બોલવા માં સરળ લાગે, પણ જો હું કોઈને પ્રેમ કરું અને એ બીજા કોઈની સાથે જાય, તો મારું દિલ નહીં માને, યાર. રામાયણમાં રામ અને સીતાનો પ્રેમ જોઈએ, રામે એકપત્નીત્વનું વ્રત પાળ્યું, સીતાના પ્રેમ માટે રાવણ સામે યુદ્ધ કર્યું. સાચો પ્રેમ આ છે."

"રામાયણ?" કૈરવીએ એક નાનું હસી દીધું. "કૃણાલ, રામે સીતા માટે યુદ્ધ કર્યું, એ સાચું. પણ એ જ રામે સીતાને અગ્નિપરીક્ષા આપવા કહ્યું, એક ધોબી ની વાત પર એને ત્યજી દીધી. એ પ્રેમ હતો, કે સમાજનું દબાણ? અને રાજા દશરથની તો ત્રણ રાણીઓ હતી—એનું શું? મહાભારતમાં દ્રૌપદીના પાંચ પતિ હતા, અર્જુનની સુભદ્રા જેવી બીજી પત્નીઓ પણ હતી. શ્રી કૃષ્ણની તો આઠ મુખ્ય પત્નીઓ હતી—રુક્મિણી, સત્યભામા, જાંબવતી, અને બીજીઓ—અને ગોપીઓ સાથેનું રાસલીલા તો બધાને ખબર છે. એ સમયે પુરુષો માટે આ બધું ચાલતું હતું. અને સ્ત્રીઓ માટે? દ્રૌપદી ઉપરાંત, શતરૂપા નામની રાજકુમારી હતી—એના ચાર પતિ હતા, એ પણ એક રાજવંશમાં નોંધાયેલું છે. એ સમયે આ બધું ચાલતું હતું—તો આપણે આજે આ ‘એક જ પાર્ટનર’ની વાત ક્યાંથી લઈ આવ્યા? આપણને બાળપણથી શીખવ્યું છે કે પ્રેમ એટલે એક જ પાર્ટનર, સેક્સ એટલે લગ્ન—પણ એ આદર્શ વાતો બોલવામાં સારી  લાગે, જીવવામાં નથી ચાલતું."

કૃણાલે થોડી વાર ચૂપ રહીને કૈરવીની વાત સાંભળી, એની આંખોમાં એક ગભરાટ હતો, પણ સાથે એક ઉત્સુકતા પણ ઝળકી, જાણે એનું મન આ નવા વિચારો સાથે ઝઝૂમી રહ્યું હોય. " તો તું એવું કહેવા માંગે છે કે આ એક પત્નીત્વ કે પતિત્વ એ માત્ર કહેવા પૂરતા આદર્શો છે, જે સભ્યતા અને સંસ્કાર ના નામે આપણા સમાજ એ આપણા પર ઠોકી બેસાડ્યા છે, પરંતુ હકીકત માં આપણે બધા અંદર થી પોલીમોરી એટલે કે એક કરતા વધુ પાર્ટનર ની ઈચ્છા વાળા છીએ?"

કૈરવી એ સ્પષ્ટતા ના ભાવ સાથે કહ્યું " રાઈટ, એક કરતાં વધુ સેક્સ પાર્ટનર હોવું—એમાં કંઈ ખોટું કે ખરાબ નથી, પછી એ છોકરી હોય કે છોકરો. ભગવાને આપણને બધાને પોલીગામી—એટલે કે બહુ સાથીત્વવાળા—જ બનાવ્યા છે, ખરું ને? આ પૃથ્વી પર ભગવાને જેટલા સજીવ બનાવ્યા છે—પશુ, પંખી, માછલી—એ બધા જ પોલીગામી છે. તમે જાતે જોઈ લો, માણસ સિવાય એક પણ જીવ એવો નથી કે જે એકને જ પ્રેમ કરે, એક જ જોડે રહે. ને માણસમાં પણ, યાર, આ પુરુષ પ્રધાન સમાજ બન્યો તે પહેલાં આવું નહોતું. શરૂઆતના માણસો પણ પોલીગામી જ હતા—એકથી વધુ પાર્ટનર સાથે જીવતા હતા, કેમ કે એ જ આપણી પકૃતિ છે. કદાચ એ સમય માં માણસો આપણા કરતા વધુ એડવાન્સ્ડ હતા કે તેઓ પ્રેમ અને સેક્સ બંને ને અલગ અલગ રાખી શકતા હતા."

પ્રણવ ખુબ ચિંતિંત થઇ ને દોષભાવના માં પૂછે છે - "જો આપણી પકૃતિ પોલીમોરી એટલે કે એક કરતા વધુ સેક્સ પાર્ટનર ની છે તો જયારે આપણે એવું કશું કરીએ છીએ ત્યારે આપણને આટલી બધી ગિલ્ટી કેમ થાય છે? કશું ખોટું કર્યા ની દોષ ભાવના આપણને કેમ અંદર થી કોરી ખાય છે?"

કૈરવીએ પ્રણવની ચિંતિત આંખોમાં જોયું, એનો અવાજ શાંત પણ નક્કર હતો, જાણે એ પ્રણવની દોષભાવનાને હળવેથી પકડીને બહાર કાઢવા માગતી હોય. "પ્રણવ, આ ગિલ્ટી ફીલિંગ—આ દોષભાવના જે તને અંદરથી કોરી ખાય છે—એ આપણી પ્રકૃતિનો ભાગ નથી, યાર. એ આપણને શીખવવામાં આવેલું છે—એક એવો બોજ જે સમાજે, સંસ્કારે, ને આદર્શોએ આપણા ખભે નાખી દીધો છે. જો આપણી પ્રકૃતિ પોલીએમરીની છે—એટલે કે એક કરતાં વધુ પાર્ટનરની ઈચ્છા રાખવાની—તો આ ગિલ્ટી ફીલિંગ આવવું જ ન જોઈએ, ખરું ને? પણ એ આવે છે કેમ? ચાલ, આને સમજીએ."

"પહેલી વાત—આપણી પ્રકૃતિ પોલીએમરી છે, એ હકીકત છે. આપણે ભગવાનની રચના છીએ, ને આ પૃથ્વી પરના બધા સજીવ—પશુ, પંખી, માછલી—એકથી વધુ પાર્ટનર સાથે જીવે છે. એક હરણ ઘણી હરણીઓ જોડે, એક મોર ઘણી મોરનીઓ જોડે—એ એમની પ્રકૃતિ છે, ને એમાં એમને ગિલ્ટી નથી થતું. માણસ પણ એ જ પ્રકૃતિનો ભાગ છે, યાર. શરૂઆતના માણસો—જેમની પાસે ન સમાજ હતો, ન નિયમો—એ પોતાની ઈચ્છાઓ પ્રમાણે જીવતા હતા. આપણી માયથોલોજીમાં જોઈએ—વિશ્વામિત્રનું તપ મેનકા આગળ તૂટ્યું, શંકરજીનું મન પાર્વતીના ભીલડી રૂપે ડોલ્યું, કૃષ્ણે ગોપીઓ સાથે રાસ રચ્યો—આ બધું પોલીએમરી જ હતી. ને એ ફક્ત પુરુષોની વાત નથી, યાર—સ્ત્રીઓ પણ આમાં સાથે હતી, એમની પોતાની ઈચ્છાથી. દ્રૌપદીએ પાંચ પાંડવો સાથે જીવન જીવ્યું—પાંચ પતિ, ને એની પોતાની તાકાતથી એ સંબંધોને નિભાવ્યા. શતરૂપા નામની રાજકુમારીએ ચાર પતિ સાથે જીવ્યું, ને ભૌમાસ્વીએ પાંચ રાજકુમારો સાથે લગ્ન કર્યાં, દ્રૌપદી ની જેમ જ. એ સ્ત્રીઓએ પોલીએમરી જીવી, ને એમની શક્તિ, એમની મરજી એમાં દેખાય છે. ને શ્વેતકેતુની માતા—ઋષિ ઉદ્દાલક આરુણિની પત્ની—એ પણ એક સમયે એવા સંબંધોમાં હતી જ્યાં સ્ત્રીઓને પોતાની ઈચ્છાઓ પ્રમાણે જીવવાની છૂટ હતી. મહાભારતમાં લખ્યું છે કે એક બ્રાહ્મણે એનો હાથ પકડ્યો, ને એના પતિએ એને રોક્યો નહીં—કેમ કે એ સમયે એ સામાન્ય હતું. પછી શ્વેતકેતુએ એને જોઈને પુરુષ પ્રધાન સમાજ માટે નવા નિયમો બનાવ્યા—‘એક પતિ, એક પત્ની’—પણ એ પહેલાં સ્ત્રીઓ પણ પોલીએમરી જીવતી હતી, એમની પોતાની તાકાતથી. તો જો આ આપણી પ્રકૃતિનો ભાગ છે—પુરુષોની જ નહીં, સ્ત્રીઓની પણ—તો એમાં ખોટું શું?"

પ્રણવે નીચું જોયું, એનો અવાજ ભારે થઈ ગયો. "પણ કૈરવી, જો આ જ સત્ય છે, જો આપણી પ્રકૃતિ જ આ છે, તો પશુ-પ્રાણી ને આપણે માણસમાં ફેર શું રહે? આપણે પશુ નથી, ને માણસ તરીકે સાચું-ખોટાનું ભાન તો હોવું જ જોઈએ. આપણે આપણા કર્મોથી બંધાયેલા છીએ—આ ઈચ્છાઓને પૂરી કરવી એ ખોટું નથી લાગતું?"

કૃણાલે સોફા પરથી થોડું આગળ ઝૂકીને બોલ્યું, "પ્રણવ, તારી વાત સાચી છે કે આપણે આપણા કર્મોથી બંધાયેલા છીએ, પણ એ કર્મો સારા કે ખરાબ, સાચા કે ખોટા એ નક્કી શેના આધારે થાય? જે કર્મો પાછળના આપણા ઈરાદા, ભાવનાઓ, લાગણીઓ—એના પરથી જ તો, ખરું ને? જો હિંસા કરવી ખરાબ કર્મ હોય, તો નિર્દોષ લોકોને મારનાર આતંકવાદી ને આતંકવાદીને મારનાર સૈનિક—બંને એક સરખા થઈ ગયા? બ્રાહ્મણોને મારનારા રાક્ષસો ને એનો વધ કરનારા દેવ કે ભગવાન—બંને એક જ? ના, યાર. આપણું ધર્મ પણ આપણને એ નથી શીખવતું. મતલબ સાફ છે—કર્મો સારા કે ખરાબ એ એની પાછળના ઈરાદાથી નક્કી થાય, નહીં કે ફક્ત કર્મથી."

કૈરવીએ માથું હલાવ્યું, એની આંખોમાં એક ચમક આવી. "એકદમ સાચું, કૃણાલ. આપણા કર્મો સારા કે ખરાબ એ આપણા ઈરાદાથી જ નક્કી થાય. પણ શું ખરેખર આપણે આપણા કર્મોથી બંધાયેલા છીએ, કે આપણી પ્રકૃતિથી બંધાયેલા છીએ? લગભગ દરેક ધર્મમાં બે વાત સામે આવે છે—એક, ભગવાનની ઈચ્છા વગર આ પૃથ્વી પર એક પાંદડું પણ ફરકતું નથી; બીજું, દેવ ને દાનવ, જીઝસ ને સેતાન—આ બધા ભગવાનના જ સર્જન છે, જે આ પૃથ્વી પર કર્મોનું બેલેન્સ રાખે છે. રામાયણમાં રામે રાવણનો વધ કર્યો, ને યુદ્ધ પૂરું થયું ત્યારે લક્ષ્મણને રાવણ પાસે મોકલ્યા—‘જા, એને તારો ગુરુ ધારણ કર, કેમ કે આ પૃથ્વી પર એનાથી મોટો જ્ઞાની, સંસ્કારી, વિદ્વાન બીજું કોઈ નથી.’ લક્ષ્મણે રાવણને પૂછ્યું, ‘તમે આટલા મહાન હોવા છતાં આવાં પાપકર્મો કેમ કર્યાં?’ રાવણે કહ્યું, ‘હું મારી પ્રકૃતિથી બંધાયેલો હતો. મારો જન્મ રાક્ષસ યોનિમાં થયો, ને મારે મારી રાક્ષસ પ્રકૃતિ પ્રમાણે જ કર્મો કરવાં પડ્યાં.’ તો જો રાવણ જેવો મહાજ્ઞાની પણ પોતાની પ્રકૃતિમાંથી છૂટી ન શક્યો, તો આપણી શું વિસાત છે, યાર?"

કૃણાલે એક ઊંડો શ્વાસ લીધો, એની નજર પ્રણવ પર ટકી. "તો મતલબ એવો થયો કે જો ભગવાનની ઈચ્છા વગર એક પાંદડું પણ ફરકતું નથી, તો આ ઈચ્છાઓ આપણામાં જન્મે છે, એ ઈચ્છાઓ પૂરી કરવાના સંજોગો ઊભા થાય છે—આ બધું કુદરતની યોજનાનો જ ભાગ છે, ખરું ને? આપણે આપણી પ્રકૃતિ છોડી નથી શકતા, ને કુદરત જ આપણામાં એ ઈચ્છાઓ જન્માવે છે. તો આ ગિલ્ટી ફીલિંગ કેમ? એ ઈચ્છાઓ પૂરી કરવી એ આપણી પ્રકૃતિ છે—એને ખોટું ગણવાનું કારણ શું?"

કૈરવીએ એક હળવું હાસ્ય આપ્યું, એનો અવાજ ઉત્સાહથી ભરાયો. "હા, એકદમ સાચું, કૃણાલ. આપણે આપણી પ્રકૃતિથી બંધાયેલા છીએ, ને આ કર્મોનું ચક્ર કુદરતની યોજનામાં પૂર્વનિર્ધારિત છે. આપણે આ ઈચ્છાઓને કંટ્રોલ નથી કરી શકતા—એ આપણામાં જન્મે છે, ને એને પૂરી કરવાના સંજોગો પણ કુદરત જ ઊભા કરે છે. પણ આપણે શું કંટ્રોલ કરી શકીએ? આપણા કર્મો પાછળના ઈરાદા, ભાવનાઓ, લાગણીઓ. જો તું મહેક જોડે ગયો, ને તારો ઈરાદો મને છેતરવાનો, મને નુકસાન પહોંચાડવાનો, કે ગેરલાભ લેવાનો ન હતો—બસ, એ એક કુદરતી ઈચ્છા હતી જે પૂરી થઈ—તો એમાં ખોટું શું? આપણે આપણા ઈરાદાને નિર્દોષ, શુદ્ધ રાખી શકીએ—કોઈને દુઃખ ન થાય, કોઈનું નુકસાન ન થાય, કોઈની સાથે દગો ન થાય. તો એ ઈચ્છાઓ પૂરી કરવામાં ગિલ્ટી શું કામ ફીલ કરવાની? એ તો આપણી પ્રકૃતિ છે, ને એ પ્રકૃતિ ભગવાનની રચના છે."

"આ ગિલ્ટી ફીલિંગ આવે છે કેમ? કેમ કે આપણા બાળપણથી આપણા પર એક સંકુચિત માનસિકતા થોપાઈ છે, યાર. આપણને નાનપણથી શીખવાયું છે કે સેક્સ એ પાપ છે, ગંદું છે, ને લગ્ન બહાર કે લગ્ન પહેલાં સેક્સ એ ખોટું છે—જાણે એ કોઈ ગુનો હોય, શરમજનક હોય. આપણે એક માણસનું ચારિત્ર્ય એની સેક્સ લાઈફથી તોલીએ છીએ—જો એની પ્રાઈવેટ લાઈફમાં એક પણ એવી વાત હોય જે આપણા આદર્શોમાં ખરાબ ગણાય, તો એ માણસ ચારિત્ર્યહીન થઈ જાય, ભલે એના વિચારો, ઈરાદા, લાગણીઓ કેટલાં ઉમદા હોય. પણ ચારિત્ર્ય એટલે શું? એ એની સેક્સ લાઈફ નથી, બકા—એ એની ભાવનાઓ, એનો આશય, એનું માણસાઈપણું છે. જ્યારે તું મહેક જોડે ગયો, ત્યારે તારા શરીરે ને મને એક નવી ખુશી અનુભવી—એ નેચરલ હતું, એક કુદરતી ભૂખ હતી. પણ તારું મન એ શીખેલા ડર સાથે લડવા લાગ્યું—‘સેક્સ એ પાપ છે, લગ્ન બહાર એ ખોટું છે, મેં કૈરવી સાથે દગો કર્યો.’ એ ગિલ્ટી ફીલિંગ તારી પ્રકૃતિ નથી, પ્રણવ—એ તને શીખવવામાં આવેલું એક બંધન છે, એક શરમ છે, જે તને રોજ એમ કહે છે કે તું ખરાબ માણસ છો. પણ હકીકત એ છે કે તું ખરાબ નથી—તું બસ માણસ છો, જેવો ભગવાને તને બનાવ્યો છે, જેવી એની રચનામાં તું ફીટ થાય છે. આ ગિલ્ટી ફીલિંગ સાપેક્ષ છે—એ આપણી વિચારસરણીનું, આપણા સમાજના નિયમોનું પરિણામ છે, નહીં કે આપણી પ્રકૃતિનું. ઓશો કહેતા હતા, ‘પ્રેમ એ મુક્ત હોવો જોઈએ, એને બાંધવાની નહીં.’ એ કહેતો હતો કે આ ગિલ્ટી ફીલિંગ, આ ઈર્ષા, આ દોષભાવના—આ બધું ઈગોની ઉપજ છે, સમાજની શીખવણની ઉપજ છે. જ્યારે તું એ નવી ખુશી અનુભવી રહ્યો હતો, ત્યારે તારો ઈગો બોલ્યો—‘આ ખોટું છે, આનાથી હું નીચો થઈ જઈશ.’ પણ એ ઈગો, એ શીખવેલી સંકુચિત વાતો જો આપણે છોડી દઈએ, તો એ ગિલ્ટી ફીલિંગ ઓગળી જશે, ને તને ખબર પડશે કે તેં કંઈ ખોટું નથી કર્યું—તેં બસ તારી પ્રકૃતિને જીવી છે."

કૃણાલ એ તરત કશું યાદ કરતો હોય એવી રીતે કહ્યું - "કૈરવી, તું સાચું કહે છે, મેં પણ ઓશો ના એક પ્રવચન માં આ વાત સાંભળી હતી. ઓશો કહેતા હતા, ‘માણસ પોલીગામસ છે—એની બાયોલોજી એને ઘણાને પ્રેમ કરવા કહે છે.’ આ ઈચ્છાઓ આપણી શક્તિ છે, આપણી સુંદરતા છે. જો આપણે એને નિર્દોષ ઈરાદાથી જીવીએ—કોઈને નુકસાન કર્યા વગર, જૂઠું બોલ્યા વગર—તો એમાં ગિલ્ટી ફીલ શું કામ કરવાનું? એ ગિલ્ટી ફીલિંગ એક શીખવેલી શરમ છે—એને તોડી નાખીએ, ને આપણે એકબીજાને એટલી મુક્તિ આપીએ કે આપણો પ્રેમ નવી ઊંચાઈએ પહોંચે. આપણી પ્રકૃતિ ભગવાનની યોજના છે, ને એને સ્વીકારવાથી આપણે ખરાબ નથી થતા—આપણે મુક્ત થઈએ છીએ. આ મુક્તિ એટલે આપણી જાતને સ્વીકારવી, આપણા અંદરની કુદરતી ઉર્જાને નકારવાને બદલે એની સાથે નૃત્ય કરવું. પુરુષ અને સ્ત્રીઓને લગ્ન જેવાં બંધનોથી જોડાવું પડે કે ના જોડાય, પણ બેશક પ્રેમમાં જીવવું જોઈએ, પરંતુ એમની વ્યક્તિગત આઝાદી જાળવી રાખવી જોઈએ. તેઓ એકબીજા સાથે ઋણાનુબંધથી જોડાયેલા નથી. આપણું જીવન વધુ તરલ, વધુ પ્રવાહી હોવું જોઈએ. એક સ્ત્રીએ અનેક પુરુષ મિત્રોના સંપર્કમાં આવવું જોઈએ, અને એક પુરુષે અનેક સ્ત્રી મિત્રોના સંપર્કમાં આવવું જોઈએ—એવો નિયમ હોવો જોઈએ. પરંતુ એ ત્યારે જ શક્ય બને જ્યારે આપણે સેક્સને પ્રેમ થી અલગ અને એક રમત કે વિનોદ રૂપે જોઈએ. એ કોઈ પાપ નથી, કેવળ વિનોદ જ છે. સમાજે આપણને શીખવ્યું છે કે આ બધું છુપાવવું, ડરવું, પણ જો આપણે આ શીખામણને બાજુએ મૂકીએ, તો આપણે જોઈશું કે આ ગિલ્ટ એ આપણો સ્વભાવ નથી—એ તો બસ એક બોજો છે જે આપણે ઉપાડી રાખ્યો છે."

પ્રણવે ધીમે સ્વરે, થોડું વિચારતાં બોલ્યું, "કૈરવી, તું જે બોલે છે એમાં લોજિક છે, એ હું સમજી શકું છું. હું મહેક સાથે ગયો, પણ તને પ્રેમ કરવાનું તો બંધ નથી કર્યું, ને તારી આ વાતો સાંભળીને એ ગિલ્ટી ફીલિંગ—કે મેં કંઈ ખોટું કર્યું—એ પણ હવે ધીમે ધીમે મારા મનમાંથી ઓછી થતી જાય છે. તેં જે કહ્યું, એ સાચું લાગે છે—આ દોષભાવના એક શીખવેલી શરમ હતી, ને એને છોડવાથી હું થોડો હળવો ફીલ કરું છું. પણ હજી એક વાત મને ખટકે છે. મને એ વિચારથી ડર લાગે છે કે તું બીજા કોઈની સાથે... એ મારાથી સહન નહીં થાય. તું જે કહે છે કે તને પણ બીજા જોડે ફેન્ટસી થાય, એ સાંભળીને મને ઈર્ષા તો થાય છે, ખરું ને—પણ એની સાથે એવું નથી લાગતું કે તું મારી સાથે દગો કરે છે. એ ઈર્ષા એક અલગ જ લાગણી છે, જે મને ખેંચે છે, પણ સમજાતી નથી. એટલે, આપણે આ ઈર્ષાને કાબૂમાં રાખવી જોઈએ? કે પછી આ પ્રેમની ઈર્ષા એ પણ આપણી પ્રકૃતિનો એક ભાગ છે?”

કૃણાલે ટેબલ પર હાથ મૂક્યો, "અરે, યાર, એ ઈર્ષા કાબૂમાં રાખવી સરળ નથી. હું વિચારું કે જો મારી પાર્ટનર કોઈ બીજાને મળે, તો મને ખરાબ લાગશે, ભલે એ મને સાચું બોલે. મારા એક કઝીન ને એની ગર્લફ્રેન્ડ ને કોઈ બીજા જોડે અફેર ચાલુ છે એ વાત ની જાણ થતા રોજ એના જ વિચારો માં રહેતો- એ ઈર્ષા એને ખાઈ ગઈ. .એ ઈર્ષા એ જ પ્રેમ નથી? પ્રેમ છે એટલે જ તો ઈર્ષા થાય છે, બીજા માટે આપણે ક્યાં જેલસી ફીલ કરીએ છીએ?"

"સાચું છે," કૈરવીએ સ્વીકાર્યું, "ઈર્ષા રહે—કેમ કે આપણે પ્રેમ કરીએ છીએ. પણ એ ઈર્ષા આવે છે કેમ કે આપણે એકબીજાને પોતાનું માનીએ છીએ—અને એ માનવું જ ખોટું છે. હું તને પ્રેમ કરું છું, એટલે તારી ખુશી મારા માટે મહત્ત્વની છે—પણ એ ખુશી મને જ મળવી જોઈએ, એ શરત ક્યાંથી આવી? જો તું મને બોલે કે ‘મને આવું થયું,’ અને હું એને સ્વીકારું, તો એ ઈર્ષા ઓછી નહીં થાય? એનો મતલબ એ નથી કે આપણે રોજ બહાર દોડીએ—પણ આ ઈચ્છાઓને નકારવાને બદલે, એને સમજીએ, એકબીજા સાથે ખુલ્લા રહીએ."

કૃણાલે ટેબલ પર હાથ ટપકાવ્યો, એની આંખોમાં આશ્ચર્ય અને ગુસ્સો ઝબક્યો. "એક મિનિટ, કૈરવી! ખુલ્લા રહીએ—એટલે શું?" એનો અવા

જ થોડો ઊંચો થયો, જાણે એ કૈરવીની વાતને હવામાંથી પકડીને ફાડવા માગતો હોય. "પ્રણવ મહેક જોડે ફિજિકલ થયો, તું રડી પડી—પાંચ દિવસ બોલી નહિ. ને હવે બોલે છે કે ઈર્ષા ઓછી થઈ જશે? તો શું, એ ફરી મહેકને મળે, ને તું ઘરે બેસીને ચા પીતી હસે? તને ઈર્ષા નહિ થાય, દુઃખ નહિ લાગે? આ તો મજાક લાગે છે, યાર!"

પ્રણવે માથું ઊંચું કર્યું, એની આંખો લાલ હતી, હાથ ધ્રૂજતા હતા. "હા, કૈરવી, માન્યું કે તું બોલે છે એમ આપણે એકબીજાને સ્વતંત્રતા આપીએ," એનો અવાજ ભરાઈ ગયો, જાણે ગળામાં કંઈક અટકી ગયું હોય. "એનાથી દગો નહિ લાગે, ઠીક. પણ જ્યારે હું વિચારું કે તું કોઈ બીજાની સાથે છે—એ વિચારથી જ મારું દિલ બળે છે, યાર! પ્રેમ છે તો ઈર્ષા તો રહેવાની જ—એનો કોઈ ઉપાય છે ખરો? કે આપણે બસ આમ જ દુઃખી થતા રહીએ?" એ સોફા પર ધપ્પ થઈને બેસી ગયો, માથું હાથમાં ઝાલી લીધું.

કૈરવીએ એને ઘૂરતી રહી, એની આંખોમાં એક શાંત ચમક હતી, પણ એના હોઠ પર એક નાનું, નરમ હાસ્ય રમ્યું. એણે ધીમેથી શ્વાસ લીધો, ને પછી બોલી, "પ્રણવ, એ બળતરા—એ ઈર્ષ્યા —એ તો રહેવાની જ, યાર. હું તને જૂઠું નહીં બોલું કે આ બધું રાતોરાત સહેલું થઈ જશે. જ્યારે મેં તારા મેસેજ જોયા, મારું દિલ પણ બળ્યું—એટલું બળ્યું કે મને લાગ્યું કે આ ઘર નહીં ચાલે. પણ પાંચ દિવસ ચૂપ રહીને મેં વિચાર્યું, ને મને સમજાયું કે એ ઈર્ષ્યા એટલે શું? એ ઈર્ષ્યા એટલે કે હું તને ગુમાવવા નથી માગતી—પણ એનો મતલબ એ નથી કે તું મારું ગુલામ બનીને જીવે. હું તને પ્રેમ કરું છું, એટલે તારી ખુશી મારા માટે મોટી છે—ને જો એ ખુશી મને નહીં, બીજે ક્યાંય મળે, તો એ મારાથી કેમ છીનવાય? આ બળતરા એટલે શું? એટલે કે આપણે એકબીજા પર હક જમાવ્યો છે—પણ પ્રેમ એટલે હક જમાવવો નહીં, એટલે એકબીજાને એબન્ડન્સ આપવો—એટલે કે એકબીજાને એટલી બધી ખુશી આપવી કે બહાર જવાની જરૂર જ ન પડે, પણ જો પડે તો એને સ્વીકારવાની હિંમત રાખવી. એ ઈર્ષ્યા ઓછી થશે, પણ એનો ઉપાય એ નથી કે આપણે એકબીજાને બાંધી રાખીએ—એનો ઉપાય એ છે કે આપણે એકબીજાને એટલી સુરક્ષા આપીએ કે બહાર ગમે એ થાય, આપણે જાણીએ કે આપણું બોન્ડ એનાથી નથી તૂટતું. આપણા બંને નું બોન્ડિંગ એટલું મજબૂત હોય કે તને ભરોસો હોય કે  હું બહાર ગયા પછી પણ તારી જોડે જ પાછી આવું છું—કેમ કે તું મારું ઘર છે, તું મારો પ્રેમ છે." એનો અવાજ શાંત હતો, પણ એમાં એક નિશ્ચય હતો, જાણે એ પોતાની આગને સમજી ગઈ હોય ને હવે એને શાંત કરવા માગતી હોય.

કૈરવી ના શબ્દો જાણે ઓરડાની દીવાલોમાં ઘૂંટાઈને બધાના કાનમાં ઘૂસી ગયા હોય એવી શાંતિ હતી. એની આંખોમાં એક શાંત ચમક હતી, પણ એના હોઠ પર રમતું નાનું હાસ્ય હવે થોડું ગંભીર થઈ ગયું, જાણે એ પોતાની જ વાતનું વજન અનુભવી રહી હોય. પ્રણવ સોફા પર બેસીને માથું હાથમાં ઝાલી રહ્યો હતો, એની આંખો હજી ભીની હતી, પણ એમાં એક ગભરાટ ઝળકતો હતો—જાણે એ કૈરવીના શબ્દોને પકડીને હૈયે ચાંપતો હોય. કૃણાલે ટેબલ પર હાથ મૂક્યો, ને એની નજર કૈરવી ને પ્રણવ વચ્ચે ફરતી હતી, જાણે એ બંનેની અંદરનું તોફાન હજી શાંત થયું કે નહીં એ ભાંપવા માગતો હોય.

"જો, કૈરવી," કૃણાલે ધીમેથી શરૂઆત કરી, એનો અવાજ થોડો ભારે હતો, પણ એમાં એક નવી સમજણ ભળી હતી. "તેં જે કહ્યું—એ બોન્ડિંગ ને ભરોસો એ મોટી વાત છે. હું એક વખત એક બુકમાં પોલીએમરી વિશે વાંચતો હતો, ને એમાં એક લાઈન હતી જે મને હજી યાદ છે: ‘ટ્રાન્સપરન્સી ઇસ ધ કી ઓફ પોલીમોરી લાઈફ સ્ટાઇલ’ એ વાત ત્યારે મને અજીબ લાગી હતી, પણ હવે તારી વાત સાંભળીને સમજાય છે. આ ખુલ્લાપણું—એટલે કે બધું સાચું બોલવું—એ આવા જીવનમાં સૌથી જરૂરી છે. જો તું બહાર જાય, ને એ બધું તારા પાર્ટનરને ખબર હોય, એને એ સ્વીકારે, તો એમાં જૂઠ નથી, દગો નથી—બસ, એક સાફ દિલની વાત છે. એ બુકમાં લખ્યું હતું કે ટ્રાન્સપરન્સીથી ઈર્ષ્યા ઓછી થાય, કેમ કે તને ખબર હોય કે કોઈ ગુપ્ત નથી, કોઈ લપવાછપવી નથી. એનાથી ભરોસો મજબૂત થાય, ને એ ભરોસો એ ગિલ્ટી ફીલિંગને ઓગાળી નાખે છે. પણ—" એણે એક ઊંડો શ્વાસ લીધો, એની નજરમાં થોડી ચિંતા ઝળકી, "—એના માટે બંનેનું દિલ મોટું હોવું જોઈએ. જો એક જણું સાચું બોલે, ને બીજું ન બોલે, કે સાંભળીને સહન ન કરી શકે, તો એ ખુલ્લાપણું ઝેર બની જાય."

કૃણાલની વાત પૂરી થઈ, ને ઓરડામાં એક ઠંડો સન્નાટો ફેલાઈ ગયો, જાણે એના શબ્દો હવામાં લટકતા હોય ને બધાના કાનમાં ધીમે ધીમે ઉતરતા હોય. ટેબલ પર પડેલો ચાનો કપ હવે ઠંડો થઈ ગયો હતો, એની બાષ્પ ગાયબ થઈ ગઈ હતી—જાણે એ પણ આ ભારે વાતાવરણમાં શ્વાસ રોકીને બેઠો હોય. પ્રણવે ધીમે માથું ઊંચું કર્યું, પણ એમાં એક ગુંચવણ ઝળકી—જાણે એનું મન કૃણાલની વાત સાથે ઝઝૂમી રહ્યું હોય. "કૃણાલ, યાર," એણે ધીમેથી બોલ્યું, એનો અવાજ ધ્રૂજતો હતો, "તું બોલે છે એ બધી વાત સાચી છે કે બે પાર્ટનર વચ્ચે પુરી પારદર્શિતા હોવી જોઈએ, પણ આપણું મન એટલું મજબૂત, એટલું મોટું દિલવાળું હશે કે આ ટ્રાન્સપરન્સી સાંભળી શકે? પોતાના પાર્ટનર ની આવી વાત જાણી ને સાંભળી ને ઉલટું વધારે ઈર્ષ્યા અને દુઃખ નહિ થાય? જો આપણે એકબીજાની પ્રાઈવસી સ્વીકારી ન શકીએ, તો એ બધું બેકફાયર નહીં થઈ જાય? મને લાગે છે કે આ ટ્રાન્સપરન્સી આપણને પ્રેમ જલન ની આગ માં હોમી દેશે."

પ્રણવની વાત સાંભળીને કૈરવીએ એક ઊંડો શ્વાસ લીધો, એની નજર પ્રણવ પર ટકી, પછી કૃણાલ તરફ ફરી. એનો અવાજ શાંત હતો, પણ એમાં એક નવી તાકાત ઝળકી, જાણે એ પ્રણવના ડરને હાથમાં લઈને એને સમજાવવા માગતી હોય. "હા, પ્રણવ, તું બોલે છે એ સાચું છે," એણે ધીમેથી શરૂઆત કરી, "જો આપણે આ શરૂઆતના તબક્કામાં ટ્રાન્સપરન્સી લઈ આવીએ, તો એ આપણા સંબંધને, આપણી લાગણીઓને ખતમ જ કરી નાખશે. ઓપન રિલેશનશિપ માટે આપણે હજી એટલા પરિપક્વ નથી કે આટલું ખુલ્લાપણું સહન કરી શકીએ. શરૂઆતમાં આપણે એકબીજા પર ભરોસો રાખવો પડશે, ને એકબીજાને આઝાદી આપવી પડશે. અહીં આપણે જાણીએ છીએ કે આપણે એકબીજાને આઝાદી આપી છે, ને આપણે બહાર કોઈ બીજા જોડે એન્જોય કરીએ છીએ. બસ, આપણે એ નિર્ણયને સ્વીકારવાનો છે—એનાથી વધુ ઊંડું ખોદવાની કે એકબીજાના પર્સનલ જીવનને જાણવાની કોશિશ નથી કરવાની. દુઃખ ત્યારે જ થાય છે જ્યારે આપણે જાણીએ છીએ, પણ જ્યારે આપણે નથી જાણતા કે નથી ધ્યાન આપતા, ત્યારે એ દુઃખ નથી થતું. એટલે શરૂઆતમાં આવો ભરોસો ને થોડું મર્યાદિત ખુલ્લાપણું આપણને એક મજબૂત ઓપન રિલેશન બનાવવામાં મદદ કરશે—આપણને એકબીજા જોડે ગ્રો કરવામાં મદદ કરશે. ને ધીમે ધીમે આપણે એ સ્ટેજ પર પહોંચીશું, જ્યાં આપણે એકબીજાને પૂરેપૂરા સ્વીકારી લઈશું—જેવા આપણે કુદરતી રીતે છીએ. આખરે આપણે એ મનની સ્થિતિ પામીશું, જ્યાં આ બધું આપણને દુઃખ નહીં આપે."

કૈરવીએ ફરી એક ઊંડો શ્વાસ લીધો, એની નજર પ્રણવ પર ટકી, પછી કૃણાલ તરફ ફરી અને બોલી "જેવી રીતે આપણા શરીર નું આ સત્ય છે કે આપણે આપણા પતિ કે પત્ની ને ગમે એટલો પ્રેમ કરતા હોઈએ તો પણ બીજા જોડે સેક્સ કરવાનું મન થાય જ એવી જ રીતે પ્રેમ નું પણ એ સત્ય છે કે પ્રેમ માં આપણને ઈર્ષ્યા થાય, આપણે જેને પ્રેમ કરતા હોઈએ એ કોઈ બીજા જોડે સેક્સ કરે તો એના થી આપણે દુઃખ થાય જ. કેમ કે પ્રેમ માં જેલસી અને પઝેસીવનેસ હોય જ. પણ આપણને દુઃખ કે હર્ટ ત્યારે જ થાય જયારે આપણે એવું કશું જાણીએ. કહેવત છે ને કે બધું જાણ્યા નું દુઃખ છે. એટલે આપણે બે માંથી કોઈએ ક્યારેય એકબીજા ના બહાર ના સબંધ એક બીજા ની સામે નહિ લાવવાના, એક બીજાનું જાણવાની કોશિશ નહિ કરવાની. એક બીજા ની પર્સનલ સ્પેસ અને પ્રાઇવસી ની રિસ્પેક્ટ કરવાની. તું જયારે મારી જોડે હો ત્યારે સંપૂર્ણપણે મારી સાથે જ હોવો જોઈએ, આપણા બંને ની પહેલી પ્રાયોરિટી આપણે બે અને આપણું ફેમિલી જ હોવું જોઈએ. ક્યારેય એક બીજા પર કોઈ શક કરવાનો નહિ, પુરે પુરા વિશ્વાસ થી જ એક બીજા ને આવી ફ્રીડમ આપી શકાય."

પ્રણવે ધીમે માથું ઊંચું કર્યું, એની આંખો હજી ભીની હતી, પણ એમાં એક સવાલ ઝળક્યો. "તો તારું કહેવું છે કે આપણે એકબીજાની પર્સનલ સ્પેસમાં ઘૂસ્યા વગર એકબીજાને પૂરી ફ્રીડમ આપીએ?" એનો અવાજ ધ્રૂજતો હતો, જાણે એ આ વાતને પચાવવાની કોશિશ કરતો હોય. "અને એકબીજાની પર્સનલ સ્પેસ વિશે જાણવાની કોશિશ જ ન કરીએ—જેવી રીતે તું તારા ફ્રેન્ડ્સ જોડે બહાર જાય ત્યારે હું કોઈ પંચાત નથી કરતો તારા ફ્રેન્ડ ટાઈમમાં અને જેમ તું મારા બિઝનેસ કે ઓફિસના કામમાં કંઈ ઈન્ટરફિયર નથી કરતી, એમ આપણે બંનેએ એકબીજાની પર્સનલ સ્પેસમાં ઈન્ટરફિયર નહિ કરવાનું. જેમ બીજા બધા મારા અને તારા ફ્રેન્ડ્સ છે, એમ જ આ સેક્સ્યુઅલ રિલેશનવાળા ફ્રેન્ડ્સ પણ જસ્ટ નોર્મલ ફ્રેન્ડ્સ ની જેમ જ સ્વીકારવાના. અને પછી ઈવેન્ચ્યુઅલી આવા રિલેશન કે આવી સેક્સ્યુઅલ ડેટ પર જવું એ એટલું સહજ અને સ્વીકૃત થઈ જાય કે જેવી રીતે આપણે કોલેજના ફ્રેન્ડ્સ, સ્કૂલના ફ્રેન્ડ્સ કે ઓફિસના કલીગ ફ્રેન્ડ્સ જોડે હોટેલમાં જમવા જઈએ કે મૂવી જોવા જઈએ છીએ." એ એકદમ ઊભો થયો, એની આંખોમાં ગભરાટ હતો, પણ એક આશા પણ ઝળકી—જાણે એને કંઈક નવું સમજાતું હોય.

કૈરવીએ એની સામે જોયું, એના હોઠ પર નાનું હાસ્ય આવ્યું, પણ એની આંખો ગંભીર હતી. "હા, બિલકુલ," એણે ધીમેથી બોલ્યું, "આ સ્વીકૃતિ અને સહજતા ધીમે ધીમે ઈવેન્ચ્યુઅલી જ આવી શકે. શરૂઆતના તબક્કામાં આપણે આ બધું દુઃખ અને જેલસી સહન કરવી જ પડે. આ એક પ્રોસેસ છે આપણા સંબંધને ઈવૉલ્વ કરવાની, અને ઈવોલ્યુશન (ઉત્ક્રાંતિ) પ્રોસેસ હંમેશા અઘરી, પીડાદાયક અને કઠણ હોય જ. પરંતુ આ અફેર માત્ર અફેક્શન, લસ્ટ, અને સેક્સની ઈચ્છાઓ પૂરતાં જ રાખવાનાં. જો કોઈ પણ વ્યક્તિ જોડે જરા એવી પણ ઈમોશનલ ફીલિંગ આવે, તો તરત જ એ સંબંધ ત્યાં જ પૂરો કરી દેવાનો. ફિઝિકલી આપણે બીજા માટે સેક્સની ઈચ્છા થાય એ કુદરતી હકીકત હું સ્વીકારું છું, અને એટલે જ મારા માટે વફાદારી એ ઈમોશનલી છે, ફિઝિકલી નથી. આપણે પ્રેમ અને સેક્સ બંનેને અલગ અલગ જ રાખવાની પરિપક્વતા કેળવવી પડે." એનો અવાજ નરમ હતો, પણ એમાં એક ખતરનાક સ્પષ્ટતા હતી, જાણે એ પોતાના શબ્દોની તાકાતથી બંનેને હચમચાવી દેવા માગતી હોય.

કૃણાલે એકદમ ચાનો કપ ટેબલ પર મૂકી દીધો, એની આંખોમાં એક નવી ચમક ઝબકી જાણે એને કંઈક મોટું સમજાઈ ગયું હોય. "રાઈટ, જો તમે બંને સેક્સ અને પ્રેમને અલગ અલગ જોઈ શકવાની દૃષ્ટિ અને અપનાવી શકવાની પરિપક્વતા કેળવી શકો, તો તમે એબ્સોલ્યૂટ ફ્રીડમ અને અનકન્ડિશનલ પ્રેમને પામી અને જીવી શકો. એક કરતાં વધારે સેક્સ પાર્ટનરવાળી જીવનશૈલી—એટલે કે પોલીએમરી (બહુગામી) વિષે ની કોઈ બુક માં તો મેં તેના પોઝિટિવ ફાયદા અને અસરો પણ વાંચી છે.એ તમારા લગ્નને નવું જીવન આપી શકે."

એણે એક ઊંડો શ્વાસ લીધો, એનો અવાજ થોડો ઊંચો થયો, જાણે એ બંનેને ખાતરી આપવા માગતો હોય. "જોવા જઈએ ને, પ્રણવ, તું મહેક જોડે ગયો, ને ઘરે આવ્યો ત્યારે તારામાં એક નવી એનર્જી હતી—એક જોશ, એક ચમક, ખરું ને? હું તને ઓળખું છું, બકા, તારા ચહેરા પર એ ગ્લો હતો. ને એ જ એનર્જી જો તું કૈરવી જોડે લઈ આવે—જેમ કે રાતે ઘરે આવીને એની સાથે નવું કંઈક ટ્રાય કરે, ક્યારેક એને ટેબલ પર ઊંચકીને બેસાડી દે, ક્યારેક શાવરમાં સાથે નાચે—તો એ તમારી ઈન્ટીમસીને નવું જીવન ન આપે? મનોવિજ્ઞાનની ભાષામાં આને ‘નોવેલ્ટી ઇફેક્ટ’ કહે છે—જ્યારે તું બહાર નવું કંઈક કરે, તો તારું મગજ એક્સાઈટેડ થાય, ડોપામીન નામનું કેમિકલ રીલીઝ થાય, જે તને અંદરથી ચાર્જ કરે. એ ચાર્જ તું ઘરે લઈ આવે, તો કૈરવી જોડેની તારી સેક્સ લાઈફમાં એક નવી તાજગી આવે—જેમ કે એક રૂટીન લગ્નમાં બધું એકસરખું થઈ જાય, એ બોરિયત તૂટે. તમે બંને એકબીજા જોડે નવું નવું ટ્રાય કરો—ક્યારેક રોમેન્ટિક ડિનર પછી સીધું બેડરૂમમાં, ક્યારેક રસોડામાં ખાતાં ખાતાં મજા લો—એનાથી તમારો પ્રેમ નબળો નહીં, ઉલટો એક નવો જોમ મળે."

કૃણાલે એક હળવું હાસ્ય આપ્યું, જાણે એ પોતે એ દ્રશ્યોની કલ્પના કરતો હોય, ને પછી બોલ્યું, "જો યાર, આપણે બધા આ નગ્ન સત્ય જાણીએ છીએ કે આપણે જેને અતૂટ અમાપ પ્રેમ કરીએ છીએ એ પાર્ટનર હોવા છતાં, ક્યારેક બીજા કોઈ પ્રત્યે ઈચ્છા જાગે છે—અને એ ઈચ્છા ફક્ત શારીરિક જ હોય છે. પણ આ મોનોગેમી સિસ્ટમમાં આપણે એ ઈચ્છાઓને દબાવીએ છીએ, એને દાટી દઈએ છીએ—જાણે એ કંઈ ખોટું છે. પણ એ દબાવવાથી શું થાય? સેક્સ એ તો જીવનની સૌથી શુદ્ધ ઊર્જા છે—એક એવી શક્તિ જે આપણા શરીર, મન અને આત્માને જોડે છે.એને દબાવીએ તો એ એનર્જી અંદર જ બળે, ને એની આગ આપણા શરીરને, મનને, ને સંબંધોને ખરાબ કરે છે, સ્ટ્રેસ વધે છે, કોર્ટિસોલ જેવા હોર્મોન્સ ઊભરાય છે, અને એનાથી આપણા પાર્ટનર સાથેના સંબંધોમાં પણ તિરાડ પડે છે. આપણે ખબર હોય કે ન હોય, આ અધૂરી ઈચ્છાઓ, દબાયેલી ભૂખ આપણા સંબંધોને નેગેટિવ રીતે ખેચે છે—નાની નાની બાબતોમાં ઝઘડા થાય, અપેક્ષાઓનું દબાણ વધે. પણ બીજી બાજુ, જો આ ઈચ્છાઓને સંતોષવાની છૂટ મળે, તો એ ઊર્જા આપણને નવું જોમ આપે છે. આપણે એને સારી રીતે ચેનલાઈઝ કરીને પાર્ટનર સાથેના સંબંધને મજબૂત કરી શકીએ—એનાથી મૂડ હળવો રહે, શરીરમાં એક નવી તાજગી આવે, અને મન પણ શાંત રહે."

એણે થોડું રોકાઈને પ્રણવ અને કૈરવીની આંખોમાં જોયું, જાણે એમની પ્રતિક્રિયા ભાંપવા માગતો હોય, ને પછી એનો અવાજ થોડો નરમ પણ ઉત્સાહી થયો. "અને સૌથી મોટી વાત, યાર, આ તમને એકબીજા પ્રત્યે નવું આકર્ષણ આપે—એક નવી ચમક. જોવ ને, કૈરવી, તું જો બહાર જઈને કોઈની સાથે ખુશ થઈને આવે—જેમ કે કોઈ નવી વાત કરીને, ક્યાંક નવું અનુભવીને—ને ઘરે આવે ત્યારે તારા ચહેરા પર એ ખુશીનો ગ્લો હોય, તો પ્રણવ તને એક નવી નજરે જુએ—‘આ તો મારી પત્ની છે, ને એની ખુશી એટલી સુંદર છે કે બીજાને પણ ગમે!’ એ જ રીતે, પ્રણવ, તું જ્યારે મહેક જોડે ગયો ને પાછો આવ્યો, તો કૈરવીએ જો તારામાં એ નવો જોશ જોયો હોત—જેમ કે તું થોડો વધુ કોન્ફિડન્ટ લાગતો હતો, થોડો વધુ ચાર્જ થયેલો—તો એને તારામાં એક નવું આકર્ષણ લાગે. મનોવિજ્ઞાનમાં આને ‘સોશિયલ કમ્પેરિઝન’ કહે છે—જ્યારે તું જુએ કે તારો પાર્ટનર બીજાને ખુશ કરી શકે, તો એનું વેલ્યૂ તારી નજરમાં વધે, ને એનાથી તમારી વચ્ચે એટ્રેક્શન ડબલ થાય. પણ એનાથી પણ ઉપર, યાર, એક ફીલિંગ આવે—‘કમ્પર્ઝન’—જેમાં તમે એકબીજાની ખુશીમાં ખુશ થાઓ. જો પ્રણવ મહેક જોડે હોય ને એના ચહેરા પર હાસ્ય હોય, તો કૈરવી એ જોઈને એમ વિચારે કે ‘એ મારો પ્રણવ છે, ને એ ખુશ છે—એની ખુશી મારી ખુશી છે.’ એ જ રીતે, કૈરવી, તું બીજે ક્યાંય આનંદ મેળવે ને પ્રણવ એ જોઈને ખુશ થાય—‘આ મારી કૈરવી છે, ને એની આ ખુશી મને પણ સારું લગાડે છે.’ આ ફીલિંગ તમારા પ્રેમને નબળો નહીં કરે, બકા, એને એક નવી ઊંચાઈ આપે—કેમ કે તમે એકબીજાને ફક્ત પોતાનું નહીં, પણ એકબીજાની ખુશીનું પણ સન્માન કરો. એનાથી તમારું બોન્ડ એટલું ગાઢ થાય કે કોઈ તોડી ન શકે—અને મનોવિજ્ઞાનની રીતે, આ તમને અંદરથી મજબૂત બનાવે, તમારી ઈન્સિક્યોરિટીઝ ઓછી થાય, ને એકબીજા પર ભરોસો ડબલ થાય." એણે એક હળવું હાસ્ય આપ્યું, એની આંખોમાં એક ચમક હતી, જાણે એ આ નવી દુનિયાને પોતે પણ જીવવા માગતો હોય.

કૃણાલના શબ્દો હવામાં લટકી રહ્યા, ને રૂમમાં એક ગુંચવાયેલી શાંતિ છવાઈ ગઈ. પ્રણવ સોફા પર બેઠો હતો, એની આંખો ભીની હતી, પણ એ ધીમે ઊભો થયો, જાણે અંદરનું વજન એને ખેંચતું હોય. "કૃણાલ, યાર, આ બધું સાંભળીને લાગે છે કે લગ્ન એક નવી રીતે જીવાઈ શકે—એ જોશ, એ ખુશી, એ સ્વતંત્રતા... એ બધું સારું લાગે છે. પણ," એણે એક ઊંડો શ્વાસ લીધો, એનો અવાજ ધ્રૂજતો હતો, "મને ડર લાગે છે, બકા, કે જો કૈરવી બીજા કોઈની સાથે ખુશ હશે, તો હું મારી જાતને ઓછો ગણીશ. જેમ મેં મહેક જોડે ખુશી શોધી, ને તને દુઃખ થયું—તું જો એવું કરે, તો મને લાગશે કે હું તને ખુશ નથી રાખી શકતો. એ ઓછપનો ભાર મને ખાઈ જશે—એનું શું?" એની નજર કૈરવી પર ટકી, એના હાથ લપસતા હતા, જાણે એ આ નવા રસ્તાને અજમાવવા ચાહતો હોય, પણ અંદરનો ડર એને રોકતો હોય.

કૈરવી ધીમે ઊભી થઈ, એની આંખોમાં એક નરમ પણ નક્કર ચમક હતી. એણે પ્રણવની સામે જોયું, ને એનો અવાજ શાંત પણ ગાઢ રહ્યો. "પ્રણવ, તું ઓછો નથી—એ વાત તારા મનમાંથી કાઢી નાખ. મેં તને ક્યારેય એવું નથી ગણ્યો, ને હું બહાર જાઉં તો પણ એનો મતલબ એ નથી કે તું મને ખુશ નથી રાખી શકતો. તું મારો પ્રેમ છે—એ એક એવી વસ્તુ છે જે બહારથી કોઈ નથી લઈ શકતું. પણ આ શરીરની ભૂખ, એ નવપનું આકર્ષણ—એ પ્રેમથી અલગ છે, યાર. જો હું બહાર જાઉં, તો એ તને ઓછું ફીલ કરાવા માટે નથી—એ મારી જાતને સમજવા માટે છે, મારી જાતને પૂર્ણ કરવા માટે. ને તું જો એમાંથી પાછો આવીને મને વધુ સારો બને, તો હું પણ એમાંથી પાછી આવીને તને વધુ સારી બનીશ. આપણે એકબીજાને નબળા નહીં, મજબૂત કરીશું—આપણે બંને એકબીજા માટે એટલું મોટું હોવું જોઈએ કે બહારનું કંઈ પણ આપણી વચ્ચે નાનું લાગે. મારા માટે પ્રેમ એટલે એકબીજાને મુક્ત કરવું, એકબીજાને ઉડવા દેવું, ને પછી પણ એકબીજા જોડે પાછું આવવું." એણે એક નાનું હાસ્ય આપ્યું, "પ્રણવ, યાદ છે કોલેજના દિવસો? જ્યારે આપણે બંને એકબીજાને નવા નવા મળ્યા હતા, ને રાતે ચેટમાં ગપ્પાં મારતા હતા? તને યાદ છે કે આપણે થ્રીસમની ફેન્ટસી કરતા હતા?" એણે એક નાનું હાસ્ય આપ્યું, પણ એની નજર ગંભીર હતી. "તું મને સેક્સટિંગમાં બોલતો હતો—‘કૈરવી, કલ્પના કર કે આપણે બંને કોઈ બીજી છોકરી જોડે સાથે છીએ, ને એ એટલું ઇન્ટિમેટ અને સેક્સી  હશે!’ તું એમાં એકદમ કમ્ફર્ટેબલ હતો, યાર—તને કોઈ ઈર્ષા નહોતી થતી, કોઈ ડર નહોતો લાગતો. તું એ ફેન્ટસીમાં એટલો ખુશ હતો કે મને લાગતું હતું કે આપણે બંને એકબીજા જોડે એટલા ખુલ્લા છીએ કે કંઈ પણ શેર કરી શકીએ. તો આજે શું બદલાઈ ગયું? એ ફેન્ટસીમાં તને હું બીજા કોઈની સાથે હોઉં એનું દુઃખ નહોતું થતું—કેમ કે એ મનની વાત હતી, ને તને ખબર હતી કે હું તારી જ છું. તો હવે એ જ વાત રિયલ થાય તો શું ખોટું? મનોવિજ્ઞાનમાં એવું કહે છે કે ફેન્ટસીમાં આપણે એ બધું સ્વીકારી શકીએ કેમ કે એનું કંટ્રોલ આપણી પાસે હોય છે—પણ રિયલ લાઈફમાં એ કંટ્રોલ છોડવો પડે, ને એટલે ડર લાગે. પણ એ ડર એટલે શું? એટલે કે તું મને ગુમાવવા નથી માગતો—પણ હું તને ક્યાં ગુમાવું છું, બકા? હું બહાર જાઉં તો પણ તારી જોડે જ પાછી આવું—કેમ કે તું મારો પ્રેમ છે, મારુ ઘર છો, ને એ કોઈ નથી લઈ શકતું."

પ્રણવે એની સામે જોયું, એની આંખો ફાટી ગઈ, જાણે એ ભૂતકાળમાં પાછો ખેંચાઈ ગયો હોય. "કૈરવી, યાર, તું... તું એ દિવસોની વાત કરે છે? હા, યાદ છે—આપણે એવું ચેટ કરતા હતા, ને મને એમાં મજા આવતી હતી. પણ એ તો ફેન્ટસી હતી, બકા! એ રિયલ નહોતું—મને ખબર હતી કે એ બધું બસ મનમાં જ છે, ને તું મારી જ સાથે છો. પણ હવે... હવે એ સાચું થાય તો? મને લાગે કે હું તને શેર નહીં કરી શકું—એ ઓછપની લાગણી મને ખાઈ જશે." એનો અવાજ ભરાઈ ગયો, એણે માથું નીચું કર્યું, જાણે એ ભૂતકાળની મજા ને આજના ડર વચ્ચે અટવાઈ ગયો હોય.

કૈરવીએ એક ડગલું આગળ ગઈ, એની નજર પ્રણવ પર ટકી. "પ્રણવ, એ ફેન્ટસીમાં તને મજા આવતી હતી કેમ કે તું મને એકબીજા જોડે ખુલ્લા હોવાનો ભરોસો હતો—ને આજે પણ એ ભરોસો રાખી શકે છે. એ ઓછપની લાગણી એટલે શું? એટલે કે તું મને ફક્ત પોતાનું માને છે—પણ હું જો બહાર જઈને એક નવો અનુભવ લઉં, ને પાછી આવીને તને વધુ સારી કૈરવી આપું—વધુ ખુશ, વધુ જીવંત—તો એ તને ઓછું લાગશે, કે વધુ સારું? ને એક વાત બોલું, યાર—લગ્ન પહેલાં, ને લગ્નની શરૂઆતમાં, આપણી સેક્સ લાઈફ કેવી હતી, યાદ છે? રોજ નવું નવું લાગતું હતું—ક્યારેક રસોડામાં, ક્યારેક બાલ્કનીમાં, ક્યારેક રાતે મૂવી જોતાં જોતાં. પણ હવે? હવે એ બધું એક રૂટીન થઈ ગયું—એક જ રીતે, એક જ ટાઈમે, એક જ બેડ પર. એમાંથી એ જોશ, એ ઉત્તેજના ગાયબ થઈ ગઈ. આ પોલીએમરી આપણને એ નવપણું પાછું આપી શકે—જેમ તેં મહેક જોડે એનર્જી લીધી, ને હું જો બહારથી એ ચમક લઉં, તો આપણે એકબીજા જોડે ફરી એ જ જોશ લાવી શકીએ. મનોવિજ્ઞાનમાં એવું કહે છે કે નવું અનુભવવાથી આપણી ઈચ્છા જાગે છે—એ ડોપામીન આપણને ચાર્જ કરે, ને એ ચાર્જ આપણે ઘરે લઈ આવીએ, તો આપણી સેક્સ લાઈફ ફરી હેપનિંગ થઈ જાય. એ રૂટીન તૂટે, ને રોજ એક નવી સ્પાર્ક આવે." એની આંખોમાં એક નવી આગ ઝળકી, જાણે એ ભૂતકાળની ઉત્તેજનાને ફરી જીવવા માગતી હોય.

પ્રણવે એની સામે જોયું, એની આંખોમાં ગભરાટ હતો, પણ ધીમે ધીમે એક નવી સમજણ ઝળકવા લાગી. એણે એક ઊંડો શ્વાસ લીધો, જાણે અંદરનું વજન હળવું કરવા માગતો હોય, ને પછી ધીમેથી બોલ્યો, “કૈરવી, યાર, તું બોલે છે એમાં સચ્ચાઈ છે. હું પણ જોઉં છું—આપણી સેક્સ લાઈફ, એ લગ્ન પહેલાં ને શરૂઆતના દિવસોમાં જેવી હતી, હવે એવી નથી રહી. એ જોશ, એ ઉત્તેજના—જેમ તું બોલે છે, એ રૂટીનમાં ગાયબ થઈ ગયું છે. ક્યારેક રાતે બેડ પર આપણે બંને બસ એવા જ પડ્યા હોઈએ છીએ, ફોન જોતા હોઈએ છીએ—એમાં એ મજા, એ ચમક નથી રહી. ને સાચું બોલું, મહેક જોડે જે થયું, એ પછી મને એક અલગ એનર્જી લાગી હતી—જાણે હું ફરી જીવતો થયો હોઉં. તો કદાચ, જેમ તું બોલે છે, આપણે આ રિલેશનને ખુલ્લું કરીએ તો એ સ્પાર્ક પાછું આવે? એ નવપણું, એ હેપનિંગવાળું જીવન ફરી મળે? હું માનું છું કે તેં જે રીતે કહ્યું એમ, એકબીજાને ફ્રીડમ આપીને, અને એકબીજાની વ્યક્તિગત જિંદગી માં જાતે કરી ને જાણવા માટે ખણખોદ ન કરીએ તો ચોક્કસ દુઃખી થયા કે કર્યા વગર આપણે એક નવી શરૂઆત કરી શકીએ . શું કહે છે?”

કૈરવીએ એની આંખોમાં જોયું, એના હોઠ પર એક હળવું હાસ્ય આવ્યું—જાણે એને રાહત થઈ હોય કે પ્રણવ આખરે એની સાથે એક પેજ પર આવ્યો. “હા, બકા,” એણે નરમ અવાજે કહ્યું, “આપણે આ ટ્રાય કરી જોવું જોઈએ. ને એક વાત યાદ રાખ—આ ફ્રીડમ આપણે એકબીજાને ગુમાવવા નથી આપતા, આપણે એકબીજાને નવું જીવન આપવા માટે આપીએ છીએ. હું બહાર જાઉં, તું બહાર જા—પણ ઘરે પાછા આવીએ ત્યારે આપણે બંને એકબીજા માટે પૂરા હોઈશું. આપણો પ્રેમ અને આપણા વચ્ચે ની આ મૈત્રી એટલી મજબૂત હોવી જોઈએ કે બહારનું કંઈ પણ એને હચમચાવી ન શકે.”

પ્રણવે એની વાત સાંભળી, એની આંખોમાં થોડી ચિંતા હતી, પણ એની સાથે એક નવી હિંમત પણ ઝળકી. “હા, યાર,” એણે ધીમેથી કહ્યું, “આપણે ધીમે ધીમે આ નવું પગલું ભરી શકીએ. સાચું કહું તો, હું હજી આ બધા માટે માનસિક રીતે પુરેપુરો તૈયાર નથી —પણ જો આપણે કશું નવું ટ્રાય નહીં કરીએ, તો કેમ જાણીશું કે આપણે આના માટે તૈયાર છીએ કે નહીં? મને લાગે છે કે એકબીજાને પર્સનલ સ્પેસ આપીને આપણે સ્ટેપ બાય સ્ટેપ આગળ વધવું જોઈએ. જોઈએ કે આપણને એમાં કેવું લાગે છે—ને જો કંઈ ખોટું કે અનકમ્ફર્ટેબલ અને ગડબડ  લાગે, તો આપણે બંને બેસીને પ્રામાણિકતા થી વાત કરીશું, ઠીક?”

કૃણાલ, જે ખૂણામાં બેઠો બધું સાંભળતો હતો, ટેબલ પર હાથ મૂકીને બોલ્યો, “બસ, તો હવે મને લાગે છે કે તમે બંને એક જ પેજ પર આવી ગયા છો. જે ઝઘડા માટે હું સમાધાન કરાવવા આવ્યો હતો, એ મુદ્દો જ રહ્યો નથી. એક નાની સલાહ છે—શરૂઆતમાં એક નિયમ રાખજો કે ઘરે આવો ત્યારે બહારનું બધું બહાર જ રહે. ને હા, જો કંઈ ગડબડ થાય, તો કોઈ મોટો નિર્ણય લેતા પહેલાં આવી જ રીતે આમને સામને બેસી જાજો. ખુલ્લા દિલથી, ખુલ્લા મનથી એકબીજા સાથે વાત કરજો—મનમાં જે ચાલતું હોય, જે ફીલ થતું હોય, એ બધું ચોખ્ખું ને સાચું બોલી દેજો. એ ખુલ્લાપણું જ તમને સાચો રસ્તો બતાવશે. ને જો જરૂર પડે, તો મને યાદ કરજો—ફાયર બ્રિગેડ હંમેશાં રેડી છે!” એણે હળવું હસીને માહોલ હળવો કર્યો, જાણે એ બંનેને હિંમત આપવા માગતો હોય.

કૈરવીએ કૃણાલ તરફ જોયું, એની આંખોમાં એક નરમ કૃતજ્ઞતા ઝળકી. “કૃણાલ, આજે તું ન આવ્યો હોત તો આ બધું શક્ય ન હોત. ખરેખર, પાંચ દિવસથી હું આ બધા દુઃખ, ગુસ્સા, ગ્લાનિ, ઈમોશનલ ગડબડ અને નૈતિક દ્વિધા (અસમંજસ - Ethical Dilemma ) માંથી પસાર થતી હતી. મારા મનમાં આ બધા વિચારો ઘૂમતા હતા, પણ હિંમત નહોતી થતી કે આ વાતચીત શરૂ કરું. તેં અમને આ ખુલ્લી, સાચી, ને ઊંડી વાત કરવાની તક આપી. ને એ પ્રોસેસમાં, બેસ્ટ સોલ્યુશન શોધવાની કોશિશમાં, અમે અમારી જાતને શોધી લીધી. આ સેલ્ફ-ડિસ્કવરી તારું ઋણ છે, યાર. થેન્ક યુ— થેન્ક યુ સો મચ.”

કૃણાલે એક હળવું હાસ્ય કર્યું, એની આંખોમાં એક નમ્રતા હતી. “અરે, હું તો માત્ર નિમિત્ત છું— અસલ કારણ તો તમે બંને છો—તમારી વચ્ચેનો પ્રેમ, તમે એકબીજાને સ્વીકારી લીધા તેના લીધે જ આ ઓપન મેરેજ નો વિકલ્પ શક્ય થયો . તમે નવા વિચારો સાંભળવાની, સમજવાની, ને સ્વીકારવાની પરિપક્વતા બનાવી છે. તમે પોતાને જજ કર્યા વગર પોતાને અને એકબીજા ને સ્વીકારી લીધા—એટલે જ તમે આ રસ્તો શોધી શક્યા. તમારા લગ્ન અને પ્રેમ માં આજે પણ તમારી વચ્ચે ફ્રેન્ડશીપ એટલી જ મજબૂત છે કે તમે એકબીજાને ફ્રીડમ આપી શકો, એકબીજાને કમ્ફર્ટ આપી શકો, ને ખુલ્લા દિલથી એકબીજા સામે મનની વાત કરી શકો. તમે બંનેએ એવું સ્પેસ બનાવ્યું છે જ્યાં પ્રામાણિકતા ખીલે છે—એકબીજા સાથે ને પોતાની જાત સાથે પણ. એ જ અસલ કારણ છે. હું તો બસ એક નાનું માધ્યમ બન્યો— શહેર ને જોડાતા નદી પર ના પુલ જેવું. બસ, મારું કામ અહીંયા પૂરું થઈ ગયું. હવે હું નીકળું—તમે બંને થોડો ક્વોલિટી ટાઈમ એકાંતમાં પસાર કરો.” એણે એક હળવી સ્માઈલ સાથે ખિસ્સા માંથી બાઈક ની ચાવી કાઢી અને દરવાજા તરફ ચાલવા લાગ્યો, ને પાછું વળીને બોલ્યો, “ગુડ લક, ગાય્સ!”

કૃણાલ ગયો, ને રૂમમાં એક અજીબ પણ સુંદર શાંતિ છવાઈ ગઈ. કૈરવી અને પ્રણવ એકબીજા સામે જોઈ રહ્યા. હવે એ બે વચ્ચે ઝઘડો નહોતો, ગુસ્સો નહોતો—ફક્ત એક નવી સમજણ, એકબીજા પ્રત્યેનો ભરોસો, ને એક નવી શરૂઆતનો રોમાંચ હતો. એમની આંખોમાં એક શાંત સુખ ઝળકતું હતું—જાણે એક મોટી લડાઈ, એક અટવાયેલી મડા ગાંઠ ખુલી ગઈ હોય. ટેબલ પરનો ચાનો કપ હજી ઠંડો પડ્યો હતો, પણ એ બંનેની વચ્ચેની ઠંડક હવે ઓગળીને એક ગરમાહટમાં બદલાઈ ગઈ હતી. કૈરવીએ પ્રણવનો હાથ હળવેથી પકડ્યો, ને પ્રણવે એની આંગળીઓને પોતાની આંગળીઓમાં ભેળવી દીધી—જાણે પાંચ દિવસની દૂરી પછી એ પહેલી વાર એકબીજાને ખરેખર સ્પર્શી રહ્યા હોય. એમના ચહેરા પર એક નાની સ્માઈલ હતી—જેમાં રાહત હતી, ઉત્સાહ હતો, ને એક ગર્વ પણ હતો કે એમણે કંઈક મોટું હાંસલ કરી લીધું હતું. એ રાતે એમની નવી જર્નીનો પહેલો ચેપ્ટર પૂરો થયો—એક નાનું, પણ ઊંડું અને મજબૂત પગલું, જે એમને એકબીજા તરફ નહીં, પણ એકબીજા સાથે આગળ લઈ જવાનું હતું.

કૈરવી અને પ્રણવ ના ઝઘડા ની આ શાંતિ એ કૃણાલ ના દિલોદિમાગ માં એક તોફાન સર્જ્યું હતું. બાઈક ચલાવતો કૃણાલ રસ્તા પર હતો, પણ એનું ધ્યાન રોડ પર નહોતું—એની આંખો સામે બસ કૈરવીનો ચહેરો ઘૂમતો હતો. એ કૈરવી, જેને એ કોલેજના દિવસોથી ઓળખતો હતો—એકદમ શરમાળ, સંસ્કારી, સાવ સીધી-સાદી. એની છાપ એવી હતી જાણે એ કોઈ સતી-સાવિત્રી હોય, કે સીતા જેવી—જેના મનમાં ક્યારેય ખોટો વિચાર પણ ન આવે. કોઈ એવું કલ્પી પણ ન શકે કે એના અંદર આટલા બધા ખુલ્લા વિચારો ઘર કરતા હશે, કે એ આટલું બોલ્ડ બોલી શકે, આટલું પ્રેક્ટિકલ ડિસિઝન લઈ શકે. સેક્સ માટે એકબીજાને લગ્ન બહાર પાર્ટનર રાખવાની છૂટ આપવી? એના પતિ સિવાય બીજા કોઈ જોડે શારીરિક ઈચ્છાઓ જાગવાની વાત કરવી—એ પણ એના પતિ સામે, ને એની સાથે એક ત્રીજા માણસની હાજરીમાં? આ બધું એટલું અજુગતું હતું કે કૃણાલના મનને માનવું મુશ્કેલ પડતું હતું.

એને યાદ આવ્યું—કોલેજમાં કૈરવી એવી હતી કે બોયફ્રેન્ડની વાત આવે તો શરમાઈને મોં નીચું કરી દેતી. એક વાર કોઈએ જોકમાં પણ “સેક્સ” શબ્દ બોલ્યો હતો તો એના ગાલ લાલ થઈ ગયા હતા, ને એ ટોપિક બદલવા બહાનું શોધવા લાગી હતી. એની એ ઈમેજ કૃણાલના મનમાં એટલી પાકી થઈ ગઈ હતી કે જો એ ક્યારેય પ્રણવ અને કૈરવીના ઈન્ટિમેટ મોમેન્ટ્સ વિશે વિચારે, તો પણ એની કલ્પનામાં કૈરવી પૂરા કપડાંમાં જ દેખાય—જાણે એના માટે સેક્સ પણ કોઈ પવિત્ર રીતિ હોય, જેમાં કોઈ ઉઘાડપણું કે જંગલીપણું હોઈ જ ન શકે. પણ આજે? આજે એણે જે સાંભળ્યું એ તો એની કલ્પનાની બહારનું હતું. કૈરવીએ તો માણસના શરીરની હકીકતને એટલી સહજતાથી સ્વીકારી લીધી હતી—“પ્રેમ અને સેક્સ બે અલગ વસ્તુઓ છે”—જાણે એ કોઈ ફિલસૂફીનો સિદ્ધાંત નહીં, પણ જીવનનું સત્ય હોય. પણ એ સત્યને કૈરવી સ્વીકારી શકે, એ હકીકત કૃણાલને સ્વીકારવી ભારે પડતી હતી.

ને પછી એક સવાલ એના મનમાં ઘૂંટાઈ ગયો—જો કૈરવી આટલી શરમાળ અને સંસ્કારી હતી, તો આવી બોલ્ડ વાત એણે એની હાજરીમાં કેમ કરી? આવી ગહન, ઘનિષ્ઠ વાતચીત તો એ પ્રણવ સાથે એકાંતમાં કરી શકત—બેડરૂમની ચાર દીવાલો વચ્ચે, રાતના અંધારામાં, જ્યાં કોઈ ત્રીજું ન હોય. પણ એણે તો એની સામે—કૃણાલની સામે—આ બધું ખુલ્લેઆમ બોલી દીધું. શું કૈરવી હવે એટલી બદલાઈ ગઈ હતી? કે પછી… એ હંમેશાંથી આવી જ હતી, ને બધાએ—પ્રણવે, કૃણાલે, કોલેજના દોસ્તોએ—એને ખોટી રીતે જોઈ હતી? એના મનમાં સવાલોનું એક ગોટેગોટ ઊભું થઈ ગયું. ને ત્યાં જ, રસ્તા પર એક ટ્રકનો હોર્ન વાગ્યો—કૃણાલ એકદમ ચમક્યો, બાઈકને સાઈડમાં લઈને ઊભો રહ્યો. એના હાથ ધ્રૂજતા હતા, એનું દિલ ધડકતું હતું—પણ એ જાણતો નહોતો કે એ ધડકન ટ્રકના ડરથી હતું, કે કૈરવીના આ અજાણ્યા રૂપની ઉત્તેજનાથી.

 

શું ખરેખર કૈરવી અને પ્રણવ આ નવી રીતે જીવી શકશે? કે પછી આ શાંતિ ફક્ત એક તોફાન પહેલાની શાંતિ હતી?